چار شنبه 1 اپر 2015 سیمه ییزوخت 14:32

افغانستان

په زابل کې ۱۵ وسله والو ته مرګ ژوبله اوښتې

چارواکي وايي، د زابل په بېلابېلو سيمو کې د طالب وسله والو پر ضد پراخ عمليات پيل کړي دی چې تر اوسه پورې پکې اووه تنه وسله وال وژل شوي او اته نور ژوبل دي.

په دغو عملياتو کې څلور تنه نور وسله وال ژوندي هم نيول شوي دي.

د زابل امنيه قومندان غلام سخي روغ لېونی وايي، د زابل په اټغر، مېزان، دای چوپان، نوبهار، شملزيو او خاک افغان ولسواليو کې له تېرې شپږو ورځو راهيسې پيل شوي دي او لا هم پای ته نه دي رسېدلي.

دی وايي، ملي سرتېرو له وسله والو څخه د سيمې د پاکولو په موخه دغه عمليات پيل کړي او تر هغو به روان وي چې په يادو ولسواليو کې شته طالبان ختم شوي نه وي.

د زابل په روانو عملياتو کې د سرتېرو پر دوو موټرو چاودنې هم شوې دي چې پکې تر اوسه پورې دوه تنه سرتيري وژل شوي او يوولس نور ژوبل دي.

تر اوسه پورې لا طالب وسله والو په دې اړه څه نه دي ويلي.


ننګرهار: کمعمره ودونه ښې پايلې نه لري

د ننګرهار د ښځو چارو رياست په ماشومتوب کې د نجونو د ودونو او د هغې پايلې تر عنوان لاندې يوه غونډه رابللې وه چې بیلابیلو ويناوالو په یاده موضوع رڼا واچوله او له پلرونو څخه په جدي ډول غوښتنه وشوه چې خپلې لوڼې له بلوغت نه مخکې واده نه کړي.

دغه غونډه چې د سیشنبې یا نهې په ورځ د ښخو چارو ریاست په انګړ کې د اي ایم سي یا نړیوال روغتيايي هييت د دفتر په مالي او تخنيکي مرسته جوړه شوې وه، د اړوندو دولتي ادارو پر مسوولينو سربيره ورته د مدني ټولنو فعالان او د بشر د حقونو مدافین وربلل شوې ول.

د ننګرهار د ښځو چارو ریاست مشرې انیسې عمراني په خپله پرانستونکي وینا کې وويل: کومې نجونې چې په ماشومتوب کې ودول کيږي، له ګڼو ستونزو سره مخ کيږي:

(( په دې خاطر چې دوی په کوچنيوالي کې واده شي، یو خو د دې خور عمر ډير کم وي، اهليت د واده نه لري، او دوی ته چې کوم مسوولیت په کورنۍ کې سپارل کیږي او کومه طمعه او توقع چې د دې د خسر کورنې له دې نه لري، نو په دې ډيره نيمګړتیا وي، پايلې يې ښې نه وي، دا چې د فکر نه دا جینۍ خامه وي، یا له کور نه تيښتې ته او یا هم ځان سوزونې ته مجبوريږي.))

د افغانستان په ختيځ کې د بشر د حقونو د خپلواک کميسيون مشره صابرينه حميدي د هغو قضیو يادونه وکړه چې تازه له دوی سره ثبت شوي دي:

(( همدا اوس موږ سره دا قیضه ثبت شوې چې يوه جينۍ د لسو يا یوولسو کلونو عمر لري، هغه چا ته ورکړل شوې چې عمر د پنځوسو يا شپیتو کلونو په شاو خوا کې دی. یا د دې تر څنګ داسې قضايا موږ لرو چې حتی هغه حسن معاشرت په خپله کورنۍ کې وساتي، یا د خاوند په حقوقو باندې نه پوهيږي، جرمي اعمالو ته لاس اچوي، په خپل سره له کوره ووځي، حتی دوکه او فريب ورکول کيږي، سو استفاده ترې کيږي او ژوند يې له ستونزو او مشکلاتو سره مخ وي.))

د حقوقو استاد اکبر شير هغو اروايي ستونزو ته په خپلو خبرو کې اشاره وکړه چې ماشومه نجلۍ ورسره له واده کولو وزوسته مخ کيږي.

(( يوه دولس کلنه ماشومه چې يو بل ته ځي، اول خو دا د تفریخ، ملاقات او د مینې له ټاټوبي نه بیګانه کيږي، داسې مانا لري لکه زندان ته يې چې اچوي. ايا په دې عمر کې هغه د میړه، خسر، خواښې، ليرونو، ایندورګانو او خپلوانو د ویناوو تاب لری، نه يې لري. په رواني لحاظ موږ غواړو چې يو څوک چې عقل يې تازه د رشد په حال کې وي، له هغې نه ليونۍ جوږوو.))

سره له دې چې په شرعي قانون او د افغانستان په اساسي او مدني قوانينو کې د هلک لپاره د واده کولو اتلس کلن او د نجلۍ لپاره شپاړس کلن عمر ټاکل شوې خو لا هم د ننګرهار په اکثرو سيمو کې پلرونه له

قانوني عمر نه په کم عمر کې خپلې لوڼې ودوي. د روغتيايي چارو پوهان د مور او ماشوم د مړينو ډیر لاملونه په کم عمر کې ودونه هم ګڼي.


تر ۲۰۱۸م به د افغانستان ګڼ کلي له ښارونو سره ونښلول شي

د افغانستان د مالیې وزارت وایي چې په افغانستان کې د ولسوالیو له مرکزونو سره د کلیوالو سیمو د نښلولو لپاره د څه باندې درې سوو دېرش میلونو ډالرو په ارزښت په یو پروګرام کار کوي چې له مخې به یې تر دوه زره اتلسم کال پورې ګڼ کلي د ولسوالیو له مرکزونو سره ونښلول شي.

 د مالیې وزارت مرستیال شفیق احمد قاري زاده د یکشنبې پر ورځ په کابل کې د دغه پروګرام په باب د یوې شوې سروې خپرېدلو وروسته خبریالانو ته د معلوماتو ورکولو پر مهال وویل چې مرستندویه نړیوالو ادارو لا دمخه د دغه پروګرام لپاره پیسې برابرې کړي دي.

ښاغلي قاري زاده وویل "عملي کار همدا اوس هم روان دی او ددغه پروګرام له مخې ټاکل شوې ده چې دوه زره پنځه سوه کیلو مټره سړک جوړ شي مرسته کوونکي عملآ شته دي چې نړیوال بانک، د امریکا د متحده ایلاتو د نړیوالو مرستو اداره یو اس ایډ،د برتانیې د نړیوالو مرستو اداره ډي ایف ای ډي او د اسیا پرمختایې بانک دغه پروګرام ته پیسې برابروي".

 د مالیې وزارت وایي چې ددغه پروګرام لپاره پیسې به د افغانستان د ملي بودیجې له لارې برابرې شي.

د افغانستان د کلیو د پرمختیا وزارت وایي چې په دغه هیواد کې د د درې سوه درې اویا ولسوالیو د مرکزونو سره د نږدې څلویښت زرو کلیوالو سیمو د نښلولو لپاره نوي زره کیلو مټرو په اوږدوالي سړکونو جوړولو ته اړتیا ده.

خو دا وزارت وایي چې په دغه اندازه کې هغه سړکونه هم شامل دي چې لا دمخه جوړ شوي دي.

په افغانستان کې د کلیوالو سیمو او د ولسوالیو د مرکزونو د نښلولو لپاره د سړکونو د جوړولو مسولیت د افغانستان د کلو د پراختیا د وزارت په غاړه دی خو د ولایتونو د مرکزونو سره د ولسوالیو د مرکزونو د نښلولو لپاره د سړکونو جوړول کار د افغانستان د فواید عامې وزارت پورې اړه لري.

د افغانستان د کلیو د پراختیا وزارت وایي چې د کلیوالو سیمو د سړکونو د جوړولو د پروګرام د ښه پرمختګ لپاره یې یوه سروې هم کړې ده چې له مخې یې د یو کال نه په زیاته موده کېتر دیرش فیصدو پورې د هغو کلیوالو سیمو وضیعت هم ارزول شوی چې په اوس کې یې اوسیدونکيپه سمو لارو تګ راتګ ته لاس رسی نه لري.

په افغانستان کې اکثره کلیوال ښارونو ته د تګ راتګ لپاره د خامو سړکونو نه کار اخليچې د بارانو او سیلابونو په وخت هغوی د زیاتو ستونزو سره مخ کیږي.

د کندوز ولایت د قلعه ذال د ولسوالۍ یو بزګر وایي چې په خرابو لارو ښار ته د خپلو کرهڼیزو محصولاتو د لیږلو په وخت اکثره د هغه محصولات خرابیږي چې دې یې بیا یې څوک په نیمه بیه هم نه اخلي.

د دغې ولسوالۍ یو اوسیدونکی خالقداد امریکا غږ اشنا راډیو ته وویل چې که د کلیو او ښارونو ترمنځ لارې جوړي شي نو دا کار به د دوی د ژوند د بدلیدلو سبب شي.

ښاغلي خالقداد وویل " اصلآ مشکل په دغه کي دی چې وروره چې مریض پیدا شي تر دووورځو یي کندوز ته رسولینشو بیا چې بیا موټړ نشو پیدا کولای یا مو سړک خراب وي یا خټه وي ".

د افغانستان د کیلو د پراختیا وزارت چارواکي وایي چېد دې پروژې په پلي کولو سره به زرګونه افغانانو ته د کار زمینه برابره شي او کروندګر به وکړای شي چې خپل کرهڼیز تولیدات بازارونو ته وړاندې کړي.

د افغانستان د کليوالو لارو د جوړلو ملي پروګرام نږدې دولس کاله وړاندې پيل شوی چې په ترڅ کې یې تر اوسه د دیارلس زره کلو سړکونه ، ۶۳۰۰ متره پلونه جوړ شوي او شپږ هوايي ډګرونه بیا رغول شوي دي.


ننګرهار: لسګونه نجونو د قابله ګۍ سندونه ترلاسه کړل

جلال اباد کې لسګونو نجونو د قابله ګۍ سندونه ترلاه کړل

په ننګرهار کې ۵۵ نجونو د قابله ګۍ او نرسنګ  دوه کلنه روزنه بشپړه کړه او له عملي زده کړو وروسته د فراغت سندونه یې واخیستل.

د ننګرهار د روغتیا چارواکي وايي چې فارغې شوې نجونې به د بیلابیلو ولسواليو په کلینیکونو کې په کار ګمارل کيږي چې له امله به يې د مور او ماشوم په مړینې کې د پام وړ کمی راشي. 

د قابله ګۍ او نرسنګ نه د نجونو د فراغت دا غونډه د شنبې په ورځ د ننګرهار شاهۍ ماڼۍ کې تر سره شوه چې په کې پينځه پنځوست نجونو ته سندونه ورکړل شول. 

د ننګرهار د عامې روغتیا مرستياله ډاکټر مقدسه معراج وايي چې فارغې شوې نرسانې او قابله ګانې به د ختيځ زون په بیلابیلو ولسواليو کې په کار وګمارل شي. 

(( ۵۵ قابله صاحبانې فارغيږي چې ۳۱ نجونې يې د ننګرهار ای ايچ ايس يا روغتیایي علومو له انستتیوت نه فارغې شوي او ۲۴ يې د غني خيلو د قابله ګۍ له ښوونځي څخه فارغې شوي. د غني خيلو له ښوونځي نه چې کوم خویندې فارغې شوي دوی به د ټولنې په کچه ځي او خپلو ضرورتمندانو خویندو ته به خدمات وړاندې کوي. او د ای ایچ ایس نه شاګردانې چې دي، په دوی کې د ښار سربيره، د ولسواليو او نورو ولایتونو څخه په کې هم شته دی چې دوی به ځي او د خپلو خویندو خدمت به کوي.)) 
 
د نرسنګ او قابله ګۍ له کورسونو څخه فارغې شوې نجونې وايي چې له خپلو زده کړو په بنیاد به د خپلو خویندو خدمت وکړي څو وتوانيږي چې د مور او ماشوم د مړينې په کچې کې کموالی راولي. دوه تنو يې مشال راډيو سره په خبرو کې وويل:

 
(( زما نوم مریم دی، دوه کاله مې د قابله ګۍ په برخه کې زده کړې کړي، زه غواړم چې په خپله ولسوالۍ او یا هم هر چيرته چې وي،خویندو ته د خدمت مصدر وګرځم. تر څو په دې وتوانيږو چې د مور او ماشوم د مړينې کچه کمې شي.)) 


(( سبا رضا ملکزۍ یم، د ننګرهار د خیوې ولسوالۍ اوسيدونکي. د غني خيلو د قابله ګۍ له ښوونځي څخه مو دوه کاله زده کړي کړي. څه چې يې موږ ته راښودلي، هڅه مو کړې چې په دې دوه کلونو کې يې زده کړو. اوس غواړو چې خپل ولس ته خدمت وکړو.)) 
 
د ننګرهار د روغتیا چارواکي وايي چې د تيرو لسو کلونو په دوران د نړيوالو روغتيايي موسسو په مرسته د روغتيايي علومو له انستتیوت نه ۲۵۸۰ تنه نجونې او میرمنې په روغتيايي برخه کې روزلي چې ۵۳۲ يې د نرسنګ له برخې او ۳۷۲ يې د قابله ګې په برخه کې روزلي او د ختيځ زون په بیلابیلو کلینيکونو کې يې په کار ګمارلي دي.

د روغتيا د چارواکو په وینا يوه لسیزه وړاندې د يو لک امیداوارو میرمنو څخه په کال ۱۶۰۰ د ولادت په وخت کې خپل ژوند له لاسه ورکولو خو د نرسانو او قابله ګانو په روزلو سره د ولادت په وخت کې د میرمنو د مړينې دا کچه ۳۲۷ ته راټيټه شوې ده


امریکا ته د ولسمشر غني سفر او پایلې یې

افغان ولسمشر اشرف غني

 نیویارک ټایمز ورځپاڼه لیکي چې  د افغان ولسمشر اشرف غني په غوښتنه امریکا د افغانستان نه په روان کال کې د خپلو ځواکونو د ویستلو لړۍ ورو کړې ده خو اوس نوموړي ته پکار دي چې وښايي د امریکايي ځواکونو ایساریدلو یې هېواد ته ګټه ورسوله.

د ورځپاڼې په باور ، امریکا ته د افغان ولسمشر اشرف غني سفر ډېر ګټور بلل کیږي، چې پکې یې نه یوازې ددغه هېواد اعلا چارواکو سره ملاقاتونه وکړل بلکه د کانګریس ګډې غونډې ته یې وېنا هم وکړه.

نوموړي په خپل دې سفر کې د امریکايي پوځ او ولس شکریه ادا کړه چې دده په وېنا د افغانستان د امنیت لپاره یې دخپل ځان او مال قربانۍ ورکړې، په دې خبره د امریکا حکومت، پوځ او عام خلک ډېر خوشاله شوي دي.

نیویارک ټایمز ورځپاڼه په دې هکله خپله اداریه کې لیکي چې د اشرف غني په غوښتنه ولسمشر بارک اوباما په روان کال کې د افغانستان نه د خپلو ځواکونو د ایستلو لړۍ ورو کړه ځکه چې اشرف غني د پخواني ولسمشر حامد کرزي برعکس امریکا په دې قانع کړه چې د امنیت په برخه کې امریکايي مرستې به ده ته د اقتصادي، سیاسي او پوځي استحکام لپاره د کار کولو موقع ورکړي.

په دې اداریه کې راغلي چې د امنیت لپاره افغانستان د یو مضبوط پوځ جوړولو د مسئلې سره مخ دی، ځکه چې یوې خواته خلک پوځ نه تښتي او بلې خواته د قانون نه د سرغړونو په نتیجه کې ګڼ شمیر کسان د پوځ نه ویستل کیږي. دا راز د وسله والو سره په نښتو کې هم پوځ ته درنه مرګ ژوبله اوړیدل یوه لویه ستونزه ده.

د اداریې ترمخه په پرمختیايي او اقتصادي برخه کې بډې رشوتونه او درغلۍ د افغانستان غټه مسئله ده، ځکه چې دې هېواد سره په اربونو ډالرو نړیوالې مرستې شوي خو د رپوټونو ترمخه زیاتره یې چارواکو بیا دهېواد نه بهر کړي او په دوبۍ کې یې پرې کورونه او ودانۍ اخیستې دي. په دې لړ کې ولسمشر اشرف غني ګڼ شمېر چارواکي د خپلو چوکیو نه لرې کړي خو دا ناسور په مکمله توګه ختمول به وخت غواړي.

دورځپاڼې په وېنا افغان ولس تعلیم، صحت، انصاف او کار روزګار ته ضرورت لري چې د ولسمشر اشرف غني په مشرۍ کې د ملي یو والي حکومت یې د ورکولو هڅې شورو کړي دي، دا راز د وسله والو طالبانو سره د جوړ جاړي په سلسله کې هم د اشرف غني ګامونه ډېر عملي ښکاري ځکه چې هغه د پخواني ولسمشر برعکس د پاکستان سره تعلقاتو ښه کولو ته ډېره توجو ورکړې ده. ولسمشر غني په ډاګه وېلي چې د وسله والو سره د جوړ جاړي نه اول دافغانستان او پاکستان ترمنځه ښه تعلقات ډېر مهم دي او په دې لړ کې یې غربي نړۍ هم ملاتړ کوي. نوموړي امریکايي کانګریس ته خپله وېنا کې وېلي په اقتصادي توګه افغانستان په خپلو خپو ودرول غواړي چې په آینده کې د نړیوالو مرستو محتاجه نه وي. ​


په جلال اباد کې د روغتيايي کمپلکس د بنسټ ډبره کيښودل شوه

لوحه

باز محمد عابد

جلال اباد: په جلال اباد کې د يوولس اشاریه پينځه ميلونو ډالرو په ارزښت د ختيخ روغتيايي کمپلکس د بنیاد ډبره کيښودل شوه او تر څنګ يې څو نورې روغتيايي پروژې ګټې اخيستنې ته پرانستل شوې. نور حال د جلال اباد نه د مشال راډيو خبريال بازمحمد عابد په ريپوټ کې راکوي.

د دغو روغتيايي پروژو د پرانستې لپاره د شنبې په ورځ د افغانستان د عامې روغتيا وزير ډاکټر فیروزالدين فیروز جلال اباد ته راغلی و.

نوموړي د ختيځ روغتيايي کمپلکس د بنیاد د ډبرې د ايښودو پر مهال خبريالانو ته وويل ، په کوم څای کې چې موږ او تاسو ولاړ يو، دا ځای دوه سوه جریبه ځمکه ده چې د شرقي زون د یوه لوی روغتون لپاره ځانګړې شوې ده. زه امیدواره يم چې دا روغتون به وکولای شي چې د افغانستان د خلکو روغتيايي ستونزې په تيره بیا د شرقي ولایتونو د خلکو ستونزې حل کړي. ددې روغتون په جوړيدو به به د يوولس اشاریه پینځه ميلونو ډالرو په حدودو لګښت راځي.

د افغانستان په ولسي جرګه کې د ننګرهار د خلکو استازی او په یاده جرګه کې د اقتصادي کميټې مشر اميرخان یار وايي چې ختيځ روغتيايي کمپلکس به د شرقي زون د څلورو ولایتونو د خلکو روغتيايي ستونزې حل کړي شي.


اميرخان یاروویل ، سږکال موږ په دې وتوانيدو چې حکومت په دې قانع کړو چې د دغسې يوه روغتون لپاره چې په هغې کې ټول سهولیات او ټول ضروریات پوره اوسې، بوديجه مو ورته بیله واچوله چې سږکال به يې چارې پيل شي او انشاالله چې په دریو کلونو کې به دغه روغتون يو مکمل روغتون واوسیږي او موږ به انشاالله له هرې خوا نه په دغه زون کې خود کفا اوسوو.

له دې نه علاوه د ننګرهار په مرکزي روغتون کې هم څو پروژې ګټنې اخيستنې پرانستل شوې چې يوه په کې هم د عاجل یا بیړني واټ پرانسته وه.

د ننګرهار د عامې روغتيا ريس ډاکټر نجیب کاموال وايي، کومې پروژې چې کټڼې اخيستنې ته پرانستل شوې، څه کم يو ميلون ډالر لګښت پرې راغلی دی. کومې پروژې چې موږ افتتاح کړې او کټې اخيستنې ته مو وسپارلې، د نهه لکه او شپیته زره ډالرو باندې تمام شوي دي. او نوي کارونه چې پيلوو، هغه د اوه لکه ډالرو په حدود کې دي چې په هغې کې عامي روغتيا رياست لپاره اداري بلاک دی چې څلور منزله تعمير به وي چې د عامي روغتیا وزرات د اختياري بوديجي نه به پرې لګښت راځي او په ختيځ روغتيايي کمپلکس کې چې کوم دوه سټاکه جوړيږي، يو يې د ډبلیو ايچ او لخوا او بل يې د عامې روغتیا د اختياري بوديجي له خوا جوږيږي.
 
د افغانستان د روغتيا چارواکي وايي چې په ننګرهار کې به د ټولو سرکاري او شخصي روغتونونو نه ليدنه کوي او چيرته چې هم ستونزې پرتې وي، د حل لارې چارې به ورته ګوري.
 


په ميدان وردګو کې ۱۷ وسله والو ته مرګ ژوبله اوښتې

د طالب وسله والو پر ضد دغه عمليات تېره شپه د ميدان وردګو په چک ولسوالۍ کې شوي دي چې پکې تر اوسه پورې پنځه تنه وسله وال وژل شوي دي.

په دغو عملياتو کې د سرتېرو او طالبانو تر منځ تېره شپه نښتې هم شوې دي چې پکې د چارواکيو په خبره، لس تنه وسله وال ژوبل شوي دي هم دي.

د ميدان وردګو د والي وياند عطاالله خوګياڼی وايي، په وژلو شويو پنځو تنو وسله والو د طالبانو يو تن جنګي قومندان هم شامل دی.

دی د طالبانو د وژل شوي قومندان نوم عبدالجبار ښيي.

جبار په سيمه کې په قومندان ملنګ هم مشهور وو.

خوګياڼی وايي، په عملياتو کې سرتېرو او عامو وګړو ته کومه مرګ ژوبله نه ده اوښتې.

د دغه په خبره، په دې سربېره، د عملياتو پر مهال سرتېرو ته د طالبانو وسلې او موټر سايکلونه هم ورپاتې شوي دي.

دې ته ورته نن سهار د ميدان وردګو په دايميرداد ولسوالۍ کې هم د سرتېرو او طالبانو تر منځ نښته شوې چې پکې يو طالب وژل شوی او يو بل ژوبل دی.

تر اوسه پورې لا طالبانو په دې اړه څه نه دي ويلي.

 

 


خوست: پر حکومتي ادارو او د والي پر کور خیمې راتاو شوې

د شنبې په ورځ په خوست کې سلګونو معترضینو د اداري کمپلیکس په سیمه کې له حکومتي ادارو او په ښار کې د سرپرست والي له کوره د اعتراض په بڼه خیمې راتاوې او د تګ راتګ لارې يې وتړلې.

په اداري کمپلیکس کې دا مهال د ولایت مقام په ګډون خواوشاه شل حکومتي ادارې کار کوي.

معترضینو ټېنګار کاوه تر هغې چې په خوست کې يې اداري فساد له منځه نه وي وړی او ځايي چارواکي له دندو ګوښه شوي نه وي، دوی به خیمې لیرې نه کړي او مامورینو او مراجعینو ته به ادارو ته د تګ اجازه نه ورکوي.

د عبدالحکیم په نوم د خوست د زیړۍ ترخې یو اوسیدونکي، مشال راډیو سره په خبرو کې د سرپرست والي عبدالجبار نعیمي په ګډون یو شمېر ځايي چارواکي په اداري فساد، د ځمکو په غصب او پر ظلم کولو تورن کړل:

((موږ په دې ځای کې د نن نیولې تر یو کال پورې به هم همدلته په دې خیمو کې وو او نهارې شپې او ورځې به هم تېروو، تر څو چې والي نعیمي او په فساد ککړ نور چارواکي تبدیل او د حساب کتاب له پاره څارونوالی ته معرفي شوي نه وي.))

د وزیراخان او بهادرخان په نوم دوو تنو نورو معترضینو هم ویل، چې د خوست په چارواکو کې تر بنیادي بدلون پورې به حکومتي ادارې بندې وساتي.

دوی د ولسمشر غني نه په کلکه غوښتنه وکړه، چې د خوستیو ولسونو غوښتنې دې جدي ونیسي.

بلخوا ځايي چارواکي پر ځايي اداره شوي ترونه ردوي او وايي، که کوم څوک او یا کوم بنسټ د اداري فساد او نورو ستونزو په اړه شواهد لري، د ولایتي ادارې سره دې شریک کړي.

د خوست د سرپرست والي ویاند مبارزمحمد ځدارڼ مشال راډیو ته وویل، چې ځايي اداره د فساد پر ضد مبارزې ته ژمنه ده.

همدارنګه تېره شپه د ولایت مقام د لوري په دوو جدا، جدا خپرو شویو اعلامیو کې دا ډول لاریونونه او اعتراضونه د څو تنو غاصبینو او قانون ماتونکو کسانو شخصي او غیر مدني حرکتونه بللي دي.


"که وسایل او درمل وي، ډیری بیماری د علاج وړ دي"

خوست ته د مشال راډیو په نووښت راغلي ډاکټران وايي، که چیرې په افغانستان کې د درملنې له پاره ښه وسایل او پرمختللي طبي ټکنالوژي موجوده وي، نو ډیری بیماران، چې وروسته يې درملنه ستونزمنه کیږي، په اسانۍ تداوي کیدای شي.

د جمعې په ورځ د دې ډلې ډاکټرانو مشر محمدعرفان الله مشال راډیو ته وویل، چې دوی ته راغلي یو شمېر ناروغان، چې د بې اولادۍ او شلوالي د ناروغیو سره مخامخ دي، که چیرې په خپل وخت يې تشخیص شوی وای او دلته وسایل او اوسنۍ طبي ټکنالوژي موجوده وای، نو دا ټول د درملنې او معالجې وړ وو.

ده افغان حکومت ته وړاندیز وکړ، چې د افغان ډاکټرانو د مهارتونو لوړولو او دې هېواد ته د نوي ټکنالوژۍ رالیږدونې ته دې پاملرنه وکړي:

((نن موږ ته د بې اولادۍ او شلوالي پر ناروغیو اخته کسان راغلي دي، دا هغه بیماری دی، که چیرې په وخت سره يې تداوي وشي او صحیح تشخیص يې شوی وای نو دا خلک په خپلو پښو د اودریدو قابل وو، خو له بده مرغه د دې ځای ډاکټرانو سره هغه سهولتونه، جدید ټکنالوژي او نور امکانات نشته، نو افغان حکومت کولای شي، د دې ډاکټرانو روزنه وکړي، ګډ کنفرانسونه جوړ کړي، سمپوزیم ولري او په ځانګړي ډول پښتانه ډاکټران راوغواړي.))

د پېښور ډاکټرانو ته د خوست، پکتیا او پکتیکا ولایتونو څخه دریو تنو راغلو ناروغانو وویل، چې دوی د مشال راډيو له لارې د دې پروګرام نه خبر شوي او دلته راغلي دي.

دوی د مشال راډیو دا پروګرام وستایه او غوښتنه يې وکړه، چې دا ډاکټران باید د راجسټر شویو ناروغانو تر کتنې همدلته پاتې شي او د روغتیا په برخه کې نور ورته خدمتونه هم وکړي.

خوست ته د پيښور څخه راغلي ډاکټران د مشال راډیو په نووښت او د دې راډیو د روغتیايي خپرونې د اوریدونکو د پرله پسې غوښتنو له کبله راغلي او د درملنې او ناروغیو د تشخیص له پاره مجهز لابراتور، تلویزیوني معاینات او معیاري درمل هم تیار شوي دي.

د پيښور ډاکټرانو ته راغلي ناروغان دا هم وايي، چې د درملنې دا پروګرام له خوست سربیره باید نورو ولایتونو ته هم ولیږدول شي، دوی وړاندیز کوي، که چیرې هر ولایت ته د کتنې ورځ مشخصه شي، نو نارغ لرونکو ته به اساني راشي.


خوست ته له پېښوره ډاکټران ورغلي

د خېبر پښتو نخوا له پېښور ښار څخه د داخله او جراحي ناروغیو د ډاکټرانو یوه ډله خوست ته راغلې، تر څو د دې سیمې هغه شمېر ناروغانو درملنه وکړي، چې دوی پيښور ته د درملنې او تداوۍ له پاره د خپلو ناروغانو د بیولو اقتصادي توان نه لري او یا په لاره کې يې د تګ او راتګ ستونزې درلودې.

په دې وروستیو کې د خوست یو شمېر ناروغانو او ناروغ لرونکو ، چې د مشال راډيو روغتیايي خپرونه اوري، ددې خپرونې د موظف ډاکټر او نورو قابیلو پاکستاني ډاکټرانو څخه په مکرره توګه غوښتنه کوله، چې د څو ورځو د پاره خوست ته ورشي او له نږدې د دوی د بیمارانو درملنه وکړي.

د داخله او عصبي ناروغیو په برخه کې د دې ډلې د ډاکټرانو مشري ډاکټر محمد عرفان الله او په جراحي څانګه کې سرجن ډاکټر شیرایوب خان وزیر کوي.

د پنجشنبې په ورځ سلګونه بیماران د خوست ښار مزمیل سرای ته راغونډ ول، تر څو د خپلو بیماریو درملنه وکړي.

دې ډلې ډاکټرانو ته له سلګونه کیلومتره لیرې له چمن او لوی کندهار، د افغانستان د شمالي ولایتونو او د افغانستان د سویل ختیزو ولایتونو نه بیماران راغلي او یا يې مخکې له مخکې د کتنې نمرې اخیستي او خوست ته په لاره دي.

د پکتیکا ولایت دوه تنه اوسیدونکي چې دې ډله ډاکټرانو ته راغلي مشال راډيو ته داسې وايي:

((زه محمدایوب یم د پکتیکا د ولایت، د مشال راډيو څخه ډاکټر صیب غږیده او د هغه له طریقه موږ دلته خوست ته راغلو، ډېرې ښې معاینې يې وکړې، زموږ یو ملګری وو، چې په اعصابو کې يې ډېره کمزوري وه، په ډېرو ډاکټرانو کې يې علاج نه کېده، خو چې ده ته راغلو بیخي ښه شو.

۲-زه مولاداد نومیږم د پکتیکا ولایت د جاني خېلو ولسوالۍ اوسیدونکی یم، ډاکټر صیب محمدعرفان ډېر زبردست ډاکټر دی، زه د مشال راډيو له لارې خبر شوم، زه ډېرو ډاکټرانو باندې وګرځیدم خو ده سره مو درملنه وشوه، ډېر زبردست ډاکټر دی او ډېر ښه اخلاق لري.))

سرجن ډاکټر شیرایوب خان وزیر د خپل ټیم او ناروغانو په اړه وویل، چې دوی به د تداوۍ تر څنګ په ډېر لږ لګښت د جراحۍ د برخې یو شمېر اپریشنونه هم وکړي.

د مشال راډيو د روغتیايي خپرونې ډاکټر محمدعرفان الله د دې پوښتنې په ځواب کې چې مراجعین يې څه ډول بیماریو اخته دي داسې وویل:

((تر اوسه مو چې کوم بیماران ولیدل، په دې کې د معدې د سوزش او یا په لویو کولمو کې زخم، ډېفرېشن، د بې اولادۍ یا هغه کسان چې اولادونه يې ضایع کیږي، د حمل په وخت کې یا د پیدايښت نه وروسته په دوولسو ورځو کې، د ملا درد مریضان راغلي دي، د جنسي کمزوریو بیماران راغلي دي او ځني داسې دي، چې عصبي کمزوری لري، کنځل کوي او یا نورو ته لاس اچوي.))

ټاکل شوې یاد پيښوري ډاکټران څو ورځ خوست کې پاتې شي، دوی به همدارنګه په خوست کې د وزیرستانیو کډوالو د بیمارانو علاج ته هم ورځي او د دوی د بیماریو، تشخیص او درملنه به کوي.

 


په خوست کې ښځو او ماشومانو ته مرګ ژوبله اوښتې

د پنجشنبې پر شپه خواوشاه نهه بجې د خوست ولایت د تریزیو لسوالۍ بابرک تاڼې ته نږدې د کوچیانو پر کورونو توغندي لګیدلي او ملکي کسانو ته يې مرګ زوبه اړولې ده.

د سېشنبې په ورځ د خوست د سرپرست والي ویاند مبارزمحمد ځدراڼ مشال راډیو ته وویل، چې د خوست بابرک تاڼې سیمې ته د پولې د پورې غاړې څخه لس توغندي راغلي، چې له کبله يې پنځه تنه ښځې او ماشومان وژل شوي او لس نور ملکي وګړي ټپیان شوي دي.

ده زیاته کړه، چې توغندي ټول په ملکي سیمو او د استوګنې پر کورنو لګيدلي دي، په دې پيښه کې درې کورونه هم ویجاړ شوي دي.

بل لوري ته د پيښې له سیمې د حاجې رمضان په نوم د کوچیانو یوه مشر مشال راډيو ته د تلیفون پر لیکه وویل، چې په دې پيښه کې درې ښځې وژل شوي او اته نور کسان چې ښځې او ماشومان دي ټپيان شوي دي.

حاجي رمضان زیاته، چې دا توغندي بیګاه شپه د پولې د پورې غاړې څخه د دوی سیمې لوري ته توغول شوي دي.

د خوست چارواکي وايي، چې د امنیتي کسانو له خوا د توغندیو په اړه څېړنې پیل شوي دي.

تریزیو ولسوالي د خوست شمال لویدیز لوري ته د قبایلي سیمې کورمې سره پر پوله پرته ده.


"د افغانستان خاوره به بیا هېڅ کله د ترهګرو په ځاله بدله نشي"

د افغانستان ولسمشرکانګرس ته په خپله وینا کې له واشنګټن سره پرښو اړیکو ټینګار وکړ، ده په افغانستان کې له اداري فساد سره د مبارزې په اړه وویل چې د فساد له ورکیدو سره به د افغانانو پرمخ د خوشبختۍ ورونه پرانیستل شي. افغان ولسمشر له طالبانو سره د سولې خبرو ته هم اشاره وکړه.

د افغانستان ولسمشراشرف غني په واشنګټن کې د کانګرس غړیو ته وویل چې امریکا موږ ته هیلې راکړې، موږهیلې نه لرلې ناامیده شوي وو خو تاسو موږ ته هیلې راوړې، د اشرف غني دې خبرې ته د کانګرس غړي پاڅيدل او چک چکې یې ورته وکړې:

افغان ولسمشربیا زیاته کړه چې موږپه افغانستان کې یو متل لروچې هیڅ تحفه بې ځوابه نه پاتیږي نو که تاسوله موږ سره مرستې کړې دي موږ هم له تاسو سره د ترورزم پرضد مبارزې ته اوږه ورکړې ده او ستراتیژیک تړون سره لرو.

اشرف غني چې د مارچ په ۲۲ له ولسمشرکیدو وروسته د امریکا لومړی

رسمي سفر پیل کړی، کانګرس ته یې د چهارشنبې پر ورځ په وینا کې په افغانستان کې د امریکایي ځواکونو د قربانیو ستاینه وکړه او ویې ویل چې موږد دې قربانیو درناوی کوو، همدا رازده د امریکا د مرستو مننه وکړه او ویې ویل چې د دې مرستو له برکته نن تردرې میلیونه ډيرې نجونې ښوونځیو ته ځي حال دا چې افغانستان ته د امریکایي ځواکونو ترتګ مخکې یوه نجلۍ هم مکتب ته نه تله.

افغان ولسمشربیا د زیږون پرمهال د ښځو د مړینې د کچې یادونه وکړه او ویې ویل چې د امریکا د مرستو له برکته دغه کچه هم خورا راټیټه شوې ده.

اشرف غني د امنیت په برخه کې د اسلامي دولت ډلې ته اشاره وکړه او ویې ویل چې داعش په خپل سر دا هڅې نه شي کولی د دوی ترشا دولتونه دي او دا د امریکا دنده ده چې دغه دولتونه وپیژني.

اشرف غني بیا زیاته کړه چې په اسلامي نړۍ کې اکثر مسلمانان د ترورستانو اعمال غندي خو لوی اکثریت غلی دی او غلې ورځ د منلو نه ده:

″دا ډیره مهمه ده چې نړۍ هغه ګواښ وپیژني چې داعش او د هغوی ملاتړیو لویدیځو او د منځنۍ اسیا هېوادو ته پیدا کړی دی.ترورستان چې هدف یې د یوه هېواد بې ثباته کول دي، د خپلو عملیاتو لپاره په نویو اډو پسې ګرځي. موږ د دوی په لومړۍ کرښه کې یوو، خو ترهګر نه سرحدونه پیژني او نه هم د خپل کړغیړن پیغام او بې اتفاقۍ پیدا کیدو لپاره پاسپورت ته اړتیا لري.″

د افغانستان د امنیت په اړه اشرف غني زیاته کړه چې د پاکستاني پوځیانو عملیات چې په خپله خاوره کې یې د مشکوکو ترورستانو پرضد پیل کړې دي د افغانستان پر امنیت ناوړه اغیز کړی او یو شمېر ترورستان د افغانستان لورته اوښتی دي، خو د دې مشکلاتو سربیره به موخاوره بیا د ترورستانو په پناهځای بدله نه شي:

″زموږ هېواد به هېڅ کله بیا د ترورستانو کوربه نه شي.

موږ به کله هم ترورستانو ته پناه ورنه کړو، څو ورانونکي پلانونه هلته طرح کړي.″

د ملي یووالي د حکومت له راتګ سره له طالبانو سره د سولې د خبرو د پیلیدو اوازې ګرمې شوې دي. اشرف غني کانګرس ته وویل، له هغو طالبانو سره چې له القاعدې سره نه دي ولاړ، روغه کیدای شي:

″اکثرطالبان داسې باورلري چې دوی وطن دوست دي د هغه فساد او جنایت پرضد راپاڅيدلي دي چې په خپلو ښارونو او کلیو کې یې ویني.موږ د هغوی مشروع شکایتونو ته توجه کوو.که په خبرو کې اساسي قانون او د قانون حاکمیت ته درناوی وشي، موږ ډاډه یو چې ټولنې ته به د دوی د راتګ لپاره یوه لاره پيدا شي.″

افغان ولسمشر زیاته کړه چې سولې ته د رسیدو لپاره ما او ډاکټر عبدالله عبدالله د پاکستان، هند، چین، عربستان، متحد عربي امارات او ترکمنستان له استازیو سره خبرې کړې دي او دوی ټولو راته ویلي دي چې موږ په سیمه کې ثبات غواړو.


کابل: ځانمرګي برید ۶ کسان وژلي، ۱۳ ټپیان

د کابل امنیې قومندان وایي چې په نننۍ  ځانمرګي برید کې شپږ تنه وژل شوي او ۳۱ نور ټپیان دي.

عبدالرحمان رحیمي د پیښې په سیمه کې خبریالانو ته وویل چې برید د یوه کرولا موټر په وسیله چې چاودیدونکي مواد په کې بار وو شوې ده او زیاته یې کړه چې وژل شوي او ټپیان هم تول ولسي وګړي دي.

دغه برید  نن (چارشنبه) د څلورنیمو بجو په شااوخوا کې د مراد خانیو په سیمه کې د دوهمې امنیتي حوزې دروازې ته نږدې وشوه.

په چاودنه کې د عامو کسانو شااوخوا لس موټر هم ویجاړ شوي دي.

تراوسه چا د برید پړه پر غاړه نه دی اخیستی.

 


د خوست ولایتي شورا ځايي اداره په ظلم او فساد تورنه کړه

د خوست ولایتي شورا، ولسي جرګې او د بیلابیلو مدني ټولنو او ټولنیزو سازمانونو یو شمېر غړو د یوې خبرې ناستې پرمهال د یاد ولایت ځايي اداره په ظلم او فساد تورنه کړه او د مرکزي حکومت او په خپله ولسمشر اشرف غني څخه يې غوښتنه وکړه، چې دا چارواکي دې له دندو ګوښه او د حساب له پاره دې عدلي او قضايي ادارو ته وروپيژني.

د سېشنبې په ورځ یادې خبري ناستې ته، چې د خوست د ولایتي شورا په ودانۍ کې جوړه شوې وه، د شورا یو تن غړي قمرالدین لکڼوال په خپلو پیلیزو خبرو کې ځايي اداره په اداري فساد، زورواکۍ، غلاء او د پرمختیايي پروژو د پلي کیدو پر وړاندې د خنډونو پر جوړونه تورنه کړه:

قمرالدین لکڼوال وویل، چې په خوست کې د اداري فساد پر وړاندې مبارزه او د قانون منګولو ته پر فساد د ککړو اشخاصو ورپيژندنه يې د مهمو موخو څخه دي:

((په خوست ولایت کې اداري فساد، اختلاس، بیروکراسي، زورواکي، بې ځایه ځورونې، ډیکټاتوري او د انکشافي پروژو د مخنوي په خاطر نننۍ کنفرانس رابلل شوی دی، د ولایت له مشرتابه څخه نیولې بیا تر عادي مامور پورې چې په فساد کې لاس ولري، د دندو لیرې کول او د قانون منګولو ته د دوی سپارل زموږ د ولایتي شورا د کاري لومړیتوبونو څخه ګڼل کیږي.))

په ولایتي شورا کې د خبري ناستې ګډونوال د ولسي جرګې استازي کمال ناصر اصولي مرکزي حکومت او ولسمشر ته تر راتلونکې شنبې ورځې پورې وخت ورکړ، چې په خپله د حالاتو د کتنې له پاره خوست ته ورشي او یا دې د چارواکیو په ګوښه کیدو کې اقدام وکړي:

((تر راتلونکې شنبې ورځې مو د حکومت نه او د دولت د رئیس نه غوښتنه داده، چې په خپله خوست ته تشریف راوړي او یا د هماغه ځای څخه دا فاصد چارواکي، چې موږ وکیلانو د مختلفو وزیرصایبانو او په خپله د دولت رئیس سره مو شریک کړي دي، د هماغه اسناد پر بنسټ دغه ادارې ته تغیر ورکړي.))

دا چې په خوست کې په کومو برخو کې اداري فساد موجود دی، د ولسي جرګې یو بل تن استازي همایون همایون داسې په ډاګه کړل:

((فساد په قضاء کې دی، فساد په امنیت ملي کې دی، فساد په قومانداني دې امنیې کې ده، فساد په څارنوالی کې دی، خو البته ښه خلک هم شته، ښه خلک باید تقدیر شي او بد خلک باید د قانون منګولو ته وسپارل شي.))

یو تن مدني فعال دلاروشاه وویل، چې په خوست کې شته ظلم او فساد نور د زغم وړ نه دی:

((دې ناخوالو او ستونزو ته خو والله پوۍ خلکو پر ځان تیل اچولي نه وي او ځان ته يې اور ور کړی نه وي، لکه هغه ظلم چې د خوست سره چې کیږي، د چا نه د دغې چارواکو او ددغې ادارې له خوا نه، داسې ظلم او فساد په خوست روان دی، چې هېڅ امکان يې نشته.))

بلخوا د خوست ځايي چارواکو دا تورونه بې ځایه وبلل او زیاته يې کړه، چې د خوست ادارې په وروستیو پنځو کالونو کې د اداري فساد د مخنیوي او پرمختیايي پروژو د پلي کیدنې له پاره پوره هڅې کړې دي.

د خوست د سرپرست والي ویاند مبارز محمد ځدراڼ مشال راډيو ته وویل، چې ځايي اداره د فساد د مخنیوي اصل ته ژمنه ده او که څوک داسې څه ویني، باید دوی يې سره یې شریکه کړي:

((د خوست ولایتي اداره خپل ولس ته ډاډ ورکوي، که چیرې په هره حکومتي اداره کې ولس، په خپله همدا وکیل صایبان، مدني ټولنه د اداري فساد کومه پدیده وویني، دوی يې باید موږه سره د اسناد او شواهدو پر بنیاد شریکه کړي، ولایتي اداره به بې له ځنډه او بې له کوم سیاسي او یا بل ډول فشار څخه د هغې پر وړاندې د تېر په څېر قانوني اقدامات کوي.))

د خبري ناستې ګډونوالو ګواښ وکړ، که چیرې د مرکزي حکومت چارواکي د دوی غږ او غوښتنو ته غوږ ونه نیسي، نو دوی به په پراخو مدني حرکتونو او لاریونونو لاس پورې کړي او حتی د ښار په سړکونو او جادو کې به د اعتراض په ډول خیمې ولګوي.


ننګرهار: د کرنيزو تولیداتو درې ورځینې نندارتون پرانستل شو

په جلال اباد کې د بزګر د جشن تر عنوان لاندې د کرنيزو او توليدي محصولاتو درې ورځینی نندارتون پرانستل شو. دغې نندارتون کې په لسګونو شرکتونو خپل تولیدات نندارې ايښي وو.

دغه نندارتون د شیشنبې په ورځ د جلال اباد ښار په شيرزي لوبغالي کې د ننګرهار د کرنې ریاست په نوښت د بزګر جشن په عنوان پرانستل شو چې د کرنیزو او تولیدي شرکتونو محصولات په کې نندارې ته وړاندې شوي ول. د ننګرهار سرپرست والي محمد حنیف ګرديوال د نندارتون د پرانستې پر مهال په خپلو هیوادوالو غږ وکړ چې خپل توليدات او مصنوعات استعمال کړي او خپل ملي اقتصاد پیاوړي کړي. نوموړي وويل:

(( موږ په ننګرهار کې کافي زراعتي محصولات او توليدات لرو. دغه غورفې چې د محصولاتو دلته لګيدلي، دا به له نيږدې نه هم وګورو، خو له ټولو نه مې هيله دا ده چې د نندارتون په کتو سره وکولای شوو چې دې ته بازارموندنه هم وشي، زموږ دا نندارتون درې ورځې دوام کوي، دا به انشاالله تر پنجشنبې ورځې پورې وي چې ټول خلک راشي او وګوري چې موږ څنګه محصولات لرو او بايد چې ترینه استفاده وکړي. اميداواره يم چې دغې برخې ته توجه وشي.))

د ننګرهار د کرنې رياست سرپرست ريس حبیب الله نذير په خپلو خبرو کې وويل چې د نړیوالو مرستندویه موسسو په همکارۍ يې له توليدي شرکتونو سره کافي اندازه مرسته کړې او په راتلونکي کې هم مرستو ته ژمن دي.

(( د زراعت ریاست ډیره توجه په دهقاني کوپراتيفونو متمرکزه ده. له کرنيزو شرکتونو سره د کارډيف د برنامو له مخې نه د چرګانو د فارمونو په برخه کې د فيډر فارمونو، هيچريو او د فيډ ميل په جوړولو کې مرستې شوي دي. د ايډيانيو دفتر له دوی سره د تبلیغاتو نه نيولې، تر قرضو ورکولو پورې مرستې شوي دی، شنبې خونې ورته جوړې شوي دي. هغه اتحاديي چې کمه سرمايه لري، له هغوی سره هم مرستې کيږي.))

دغې نندارتون ته په سلګونه تنه نندارچيان هم ورغلي و، يو تن چې د خپل هيواد زيات شمير توليدات يې ننداره کړي وو، مشال راډيو سره په خبرو کې وويل:

(( زما نوم احمد سليم دی او د جلال اباد ښار اوسيدونکي يم. واقعاٌ ډير ښه نندارتون پرانستل شوی دی. په دې نندارتون کې چې کوم کرنيز تولیدات وښودل شول، واقعاٌ زما د خوښې وړ وګرځيدل. هر هيوادوال او د دې ښار اوسيدونکي بايد خپلو داخلي تولیداتو ته ترجيح ورکړي او خپل اقتصاد پیاوړي کړي.))

د کرنې رياست چارواکي وايي چې په کرنيزه برخه کې چې کوم شرکتونه يا اتحادیې پانګه اچونه کوي، ۵۱ سلنه ونډه په کې خپله اخلي او د پاتې ۴۹ سلنې لپاره ورسره یا دولت پخپله او یا هم له مرستندویه نړیوالو ادارو څخه مرسته جليږي.


په غزني کې چاودنې شپږ تنه ماشومان وژلي

د تېرې دوشنبې پر ورځ ناوخته په غزني ښار کې د ماشومانو د لوبو په يوه ميدان کې چاودنه شوې ده چې پکې شپږ تنه ماشومان وژل شوي او نهه نور ژوبل دي.

د وژل شويو او ټپي شويو ماشومانو عمرونه د شپږو او پنځلسو کالو تر منځ ښودل شوي دي. زموږ همکار سيدشاه سقيم يې په اړه نور حال راکوي.

چاودنه پرون (دوشنبه) ناوخته د غزني جنوب پلو ته په قاضي کلا سيمه کې د ماشومانو د لوبو په يوه ميدان کې شوې ده.

په دغه چاودنه کې تر اوسه پورې شپږ تنه ماشومان وژل شوي او نهه تنه نور ژوبل دي.

چارواکي وايي، طالب وسله والو وار له مخه د لوبو ميدان ته په چاودېدونکيو توکو بار سايکل بېولی وو او د ماشومانو د لوبو پر مهال يې په ريموټ الوځولی دی.

د غزني مرستيال والي محمد علي احمدي وايي، ماشومان د فوټبال او کريکټ په لوبو اخته وو چې ناڅاپه چاودنه شوې ده.

دی وايي، په ټپي ماشومانو کې د ځينو روغتيايي حالت د اندېښنې وړ دی.

"کيسه داسې ده چې د غزني ښار په قاضي کلا سيمه کې د ماشومانو د لوبو په يوه ميدان کې ماشومان د کريکټ او فوټبال په لوبو اخته وو چې دغه وخت په ميدان کې درول شوی يو په چاودېدونکيو توکو بار سايکل په ريموت چوول شوی دی. تر دا مهاله په دغه پېښه کې شپږ تنه ماشومان شهيدان شوي او نهه نور ژوبل دي."

احمدي وايي، په پېښه کې د وژلو شويو او ټپي شويو ماشومانو عمرونه د شپږو او پنځلسو کالو تر منځ دي.

د ده په خبره، سرتېري هڅه کوي د ماشومانو وژونکي ونيسي، خو وايي، تر اوسه پورې څوک په لاس نه دي ورغلي.

خو طالبان بيا دا نه مني چې ګواکې پر ماشومانو دې دوی ماين ور الوځولی وي.

ذبيح الله مجاهد چې ځان د وسله والو طالبانو وياند بولي، وايي، دا کار دوی نه، بلکې سرتېرو کړی دی.

تېره ورځ طالبانو مقر ولسوالۍ ته څېرمه هم د غزني د سولې شورا د يوه غړي د زوی په ګډون څلور تنه نيولي او وژلي وو.

 

 


ننګرهار: سل تنه نور سیمه یيز پولیس هم منظور شول

د ننګرهار د سره رود ولسوالۍ لپاره سل تنو سيمه ييزو پولیس منظور شول. چارواکي وايي چې د سيمه ييزو پولیسو دا نوی تشکیل به د يادې ولسوالۍ په ليرې پرتو سيمو کې په دنده وګمارل شي.
 
‎د ننګرهار سره رود ولسوالۍ کې د دغه سل کيسزه سیمه ييزو پولیسو د تشکیلاتو په خاطر د افغانستان د کورنيو چارو وزرات کې د سيمه ييزو پولیسو عمومي قوماندان جنرال عليشا احمدزی د دوشنبې يا ګل په ورځ جلال اباد ته راغلی او په شاهي ماڼۍ کې يې په يوه خبري ناسته کې د خپل راتګ په اړه وويل: 
(( د سيمه ييزو پولیسو نوی تشکیل منظور شوی او موږ د دې لپاره راغلي یو چې په مجموعو کې د سيمه ييزو پولیسو ارزونه وکړو، هغه مشکلات او چالشونه او کمبودتيا چې شته دی، هغه حل کړو، او یا هغه نواقص بیا هغه څوک چې خلک ترينه شکايت کوي، هغه مجازات کړو او د قانون منګولو ته يې وسپارو. اوس د سره رود ولسوالۍ لپاره د سلو تنو سیمه ييزو پولیسو افتتاح کوو.)) 
 
د ننګرهار سرپرست والي محمد حنیف ګرديوال خبريالانو سره په خبرو کې وويل چې د ولایتي ادارې د غوښتنې په بنیاد په سره رود ولسوالۍ کې سيمه ييز پوليس په دندو ګمارل کيږي. 


(( په دې اړه موږ د کورنيو چارو وزارت سره په تماس کې يوو او زموږ د دې هڅو نتیجه ده چې د سره رود ولسوالۍ لپاره د سل تنه سيمه ييز پولیس منظور شوي دي. سره رود ولسوالي د ښار سره نيږدې ده، په کار ده چې د نورو ولسوالۍ پر تله يې ښار ته تهديدات کم وي. دا پوليس به د سره رود ولسوالۍ په هغو ليرو پرتو سيمو کې چې د خوګياڼو ولسوالۍ سره لګيدلي، لکه ککړک او فاتح اباد کليو کې به په دنده ګمارل کيږي.)) 
 
د سيمې يو تن قومي مشر مشال راډيو سره په خبرو کې وويل چې دوی به د خپل ځان د دفاع په خاطر اولادونه په سيمه ييزو پولیسو کې ګماري. 


(( ملک مومن خان مې نوم دی او د سره ورد ولسوالۍ د امرخيلو د کلي مشر يم. موږ له خپلو خلکو سره مشوره کړې، محلي پوليس دلته راشي نو زموږ امن ورسره جوړيږي. په کلي کې ګډوډي ورکيږي موږ محلي پولیسو ته ضرورت لرو. موږ به د خپل ځان دفاع کوو او قرباني ورکوو.)) 
 
د کورنيو چارو وزرات چارواکي وايي چې تر دې وړاندې هم د ننګرهار په څوارلس ولسوالۍ کې سيمه ييز پوليس په دندو ګمارل شوي ول چې د سره رود ولسوالۍ له نوي تشکيل سره يې شمير ۱۷۴۰ تنو ته رسيږي او د افغانستان په ۲۹ ولایتونو ۱۵۵ ولسواليو کې تر دې دمه ۳۰۰۰۰ سيمه ييز پوليس په دندو ګمارل شوي دي. 
 


پکتیکا: کلیوالو ماشومانو ته د زده کړو نوي فرصتونه برابریږي

د پکیتکا د پوهنې ریاست چارواکي وايي، چې په دې نوي ښوونیز کال کې به هغه شپږ زره ماشومانو او تنکیو زلیمانو ته د زده کړو فرصتونه برابر کړي، چې په لیرې پرتو سیمو کې اوسیږي او په نږدې سیمو کې يې ښوونځي نشته.

د دوشنبې په ورځ د پکیتکا د پوهنې رئیس کوچي ځاځي مشال راډيو ته وویل، چې دوی به د یاد ولایت د لسو لیرې پرتو ولسوالیو په هغه سیمو کې ۱۳۵۱ بابه نوي ټولګي جوړ کړي، چې نږدې يې ښوونځي نه وي، په دې ټولګیو کې به زده کوونکي تر شپږم پولګي پورې زده کړې کوي او پاتو زده کړو له پاره به بیا نږدې ښوونځیو ته ورپېژندل کیږي:

((په ۱۳۹۴ ښوونیز کال کې به د پکتیکا د پوهنې ریاست د نړیوالو همکارو موسساتو په مرسته لکه ای ډي پي اې، یونسیف او سویډن کمیټې له خوا هغه شپږ زره ماشومانو ته چې په نږدې سیمو کې زده کړو ته لاسرسۍ نه لري، تر پوښښ لاندې راولو، دوی له پاره به محلي مکاتب چې هلته ښوونځیو ته رسیده ګي نه شي کولای فعال کړو.))

د پکتیکا د پوهنې رئیس په دې خوښي څرګندوي، چې دوی ته د اړوند وزارت له خوا په کافي اندازه کتابونه رسیدلي او دوی هم حتی لیرې پرتو ولسوالیو او په هغو کې ټولو ښوونځیو ته کتابونه ورکړي دي.

کوچي ځاځي وړاندې وویل، چې د پکتیکا په ځنو سیمو کې ناامنۍ، د ډېریو ښوونځیو د ودانیو نه شتون او د مسلکي او وړ ښوونکو کمښت د دې ولایت د پوهنې د پرمختګ په مخکې مهمې ستونزې دي:

((په پکتیکا کې په مهمو ستونزو کې له ټول ښوونیز بهیر نه یو هم د اساسي نظارت کول دي، چې یو شمېر سیمو ته د ناامنیو له کبله زموږ نظارتچیان هلته نه شي تللی، دویمه مسله د ښوونځیو د ودانیو کمښت او دریمه هم د مسلکي ښوونکو نه شتون دی.))

 د یادونې وړ ده، پکتیکا ولایت کې اوسمهال ۳۵۸ بابه ښوونځي فعال دي چې له دې جملې، ۶۲ بابه لیسې، ۶۳ بابه منځني او پاته نور لومړني ښوونځي دي، په پکتیکا کې یو لک ۵۵ زره زده کوونکي زده کړې کوي، چې ۲۶ زره يې نجونې دي.


افغان ولسمشر اشرف غني په څلور ورځني سفر امریکا ته تللی دی

افغان ولسمشر اشرف غني

پراګ: د افغانستان ولسمشر محمد اشرف غني ویلي چې هیواد یې له امنیتي نظره له سخت پسرلي سره مخامخ دی

ولسمشر اشرف غني دا خبره د دشنبې په ورځ امریکا ته د څلور ورځني سفر تر پیل وړاندې په کابل کې یوې خبري غونډې ته وکړه.

ولسمشر غني ومنله چې د اسلامي دولت وسله واله سخت دریځه ډله، په افغانستان کې د نفوذ د پراختیا په حال کې ده.

د ښاغلي غني په حواله ویل شوي چې د دې ډلې ځانګړتیا دا ده چې خپل ټول سیالان تر ستوني تېروي.

بلخوا له ارګ څخه پرون په خپور شوی بيان کې راغلي چې ولسمشر به خپل امريکايي سيال بارک اوباما، مرستیال ولسمشر جوبایدن، د کانګرس او د ناټو له مشر په ګډون نورو لوړ پورو چارواکو سره وګوري.

 په خبر پاڼه کې وويل چې ولسمشر به د زيارت په ورځ د ملګرو ملتونو مشر بانکي مون سره ملاقات کوي.

په واشنګټن کې د مشال راډيو خبريال وايي چې افغان ولسمشر به امريکايي چارواکو سره د سولې د پروسي په اړه تفصيلي خبري وکړي. 

په دې اړه تفصیل له ملالۍ بشیر څخه دلته اورېدلای
په دې اړه تفصیل له ملالۍ بشیر څخه دلته اورېدلایi
|| 0:00:00
...    
🔇
X

 


جواس خان خوستی د آزادۍ راډیو د کال غوره شخصیت شو

جواس خان خوستی د ازادۍ راډيو د ۱۳۹۳ م لمريز کال غوره شخصیت وټاکل شو. نوموړی د خوست ولایت د تڼیو ولسوالۍ د ورژلې د غرنۍ سیمې اوسیدونکی دی.

جواس خان دنګ او نری ځوان دی او په کلي کې د بزګرۍ چارې پرمخ وړي.

د ده له خبرو څرګندیږي چې نوموړی هم د نورو افغانانو په څېر د خپل هېواد او خلکو د ابادۍ او هوساینې سخت هیله من او ارمانجن دی. د هغه هیله دا ده چې په هېواد کې يې جګړه ختمه شي او په دې جګړه ځپلي هېواد کې دایمي او سرتاسري سوله تامین شي.

نوموړی پر ولسواکۍ او د خلکو پر واکمنۍ باور لري او وايي چې د ظلم او زور واکداري له تباهیو او ستونزو پرته ولسونو ته د آبادۍ او خوشالۍ کوم ارمغان له ځانه سره نه لري.

د افغانستان د ولسمشرۍ لپاره د جوزا میاشتې د ټاکنو په شپه د ده اته کلنه لور((دريم ګله)) په حق ورسېده، خو هغه او کورنۍ يې د دې لپاره چې خلک د رايه اچونې څخه پاتې نه شي، د خپلې لور مړی په کور کې تر هغه پټ وساته چې د دوی په سیمه کې د رايو اچونې بهیر پای ته ورسېده.

د ده دا قرباني او احساس په افغانستان او پر ولسواکۍ باورمندې نړۍ کې ازانګې خورې کړې او د ده په دې همت او شجاعت يې افرین ووایه او دا يې د دې ثبوت وګاڼه چې افغانان نور د ټاکنو او مشروعو لارو د راغلو حکومتونو پلوي دي، نه د داسو دیکتارو رژیمونو چې د زور او ظلم له لارې د واک پر ګدۍ ناست وي.

آزادۍ راډیو سږ کال د افغانانو له منځه همدا په هيواد او ولس مین افغان ((جواس خان)) د ۱۳۹۳ م لمریز کال غوره شخصیت وټاکه.

مهم موضوعات