جمعه 31 اکت 2014 سیمه ییزوخت 09:43

افغانستان

د خوست په اداري کمپلیکس کې لمریز څراغونه نصب شول

د خوست د اداري کمپلیکس پراخه ساحه چې د حکومتي ادارو خواوشاه دیرش ودانۍ په کې ابادې شوې او پاتو ادارو ته هم په کې د ودانیو کار روان دی، د سړکونو په دواړو خواوو کې يې د لمریزې بریښنا څراغونه نصب شول، چې تر دې وروسته به دا سیمه د شپې له خوا په همدې څراغونو روښانه وي.

د پنجشنبې په ورځ د خوست ولایت چارواکیو مشال راډیو راډیو سره په خبرو کې د دې څراغونو د ارزښت په تړاو وویل، چې نصب شوي څراغونه به د کمپلیکس په روښانولو، د امنیت په ساتنه او د دې سیمې په ښکلا کې ګټور تمام شي.

خوست سرپرست والي عبدالجبار نعیمي وویل، چې پدې شپیتو څراغونو به په ځانګړي ډول د شپې له خوا د اداري کمپلیکس د سړکونو دواړه خواوې روښانه وي.

ده همدارنګه د خوست ښار د غازي ببرک خان ځدراڼ په تفریحي پارک کې هم د ورته یو شمېر لمریزو څراغونو د نصبولو خبره وکړه:

((موږ نن د اداري کمپلیکس په داخل کې د لمریزو څراغونو د هغې پروژې افتتاح وکړه، چې په دې ځای کې ډېر ضروري او په هره برخه کې مفید او ګټور تمامیږي، د دې رڼا څخه به هم امنیتي سرتیري او د اړتیا په وخت کې به په خپله مامورین ورڅخه ګټه پورته کوي او دا سیمه به روښانه وي.))

د خوست د ولایت مقام مطبوعاتي مشر مبارزمحمد ځدراڼ مشال راډیو ته د دې څراغونو د لګښت او تطبیقوونکې پروژې په تړاو داسې وویل:

((د دې ټول لګښت څلور میلیونه پنځه لکه ۶۵ زره افغانۍ چې درې اتیا زره امریکايي ډالر ترې راځي، د دې څراغونو مالي لګښت ددې CCI  یا د ټولنې د نښلونې د نوښت د پروګرام له لوري ورکولو کیږي.))

د خوست د پوهنې ریاست یو تن کارکونکي صدراعظم باوري هم د دې څراغونو نصبول ګټور بولي:

((دا ګروپونه او شمسي يې چې ولګيدې، که مامورین د شپې له خوا دفتري کارونه کوي، دوی له پاره هم ډېر زیات سهولت ورته رامنځته کیږي،د شپې له خوا د ا تعمیرونه او دا ساحه ډېره ښکلې مالومیږي.))

د کمپلیکس په سیمه کې که له یوې خوا لیدونکي او حکومتي مامورین د سولر یا لمریزې برښنا څراغونو ته خوښ دي، خو بل خو اندیښنه لري، که چیرې د دې څراغونو سمه څارنه او ساتنه و نه شي، نو ښايي دا څراغونه به هم د هغو په شان ورک او بته شي، چې د بهرنیو سرتیرو له خوا د خوست به بیلابیلو ښارګوټو، د ولسوالیو ودانیو ته نږدې او یا د سړکونو پر سر نصب شوي ول، خو اوس یې نښې نښانې هم نه دي پاتې شوې.

 


ننګرهار: د کوکنار د کښت د مخنيوي په اړه د دیني عالمانو کنفرانس

په ننګرهار کې د کوکنارو د کښت د مخنيوي په اړه په جلال اباد ښار کې د دیني عالمانو يوه غونډه وشوه چې د دغه ولایت د ۲۲ ولسواليو څخه د ديني عالمانو استازي وربلل شوي او ګردو يې د کوکنارو کښت حرام وباله.

د نشه يې توکو د تولید، قاچاق او استعمال د ضرورتو په اړه دغه يو ورځینې کنفرانس چې د چارشنبې پر ورځ د اطلاعات او کلتور رياست په تالار کې تر سره شو، د ننګرهار د نشه يې توکو په خلاف د مبارزي رياست د سيارې دفتر په مرسته جوړه کړې و، چې د ننګرهار ولايت په کچه يې ورته دیني عالمان وربللي ول.

د ننګرهار ولايت د نشه يي توکو په ضد د مبارزې ريس محمد ادريس ساپي د غونډې په اړه مشال راډيو سره په خبرو کې وويل:

« افغانستان يو سنتي ټولنه ده او هغه غږ چې علما د جوماتونو له لارې رسولی شي خپلو بزګرانو ته خپلو وطنوالو ته، هغه بل څوک نه شي رسولی. زموږ زموږ غوښتنه له علماوو نه دا ده چې هغوی موږ سره په دې برخه کې همکاري وکړي او دا خپل مسوولیت وګڼي، تر څو خلک د ناروا کښت يا مخدره موادو د کښت، تولید او قاچاق نه مخنيوي وکړي او په ځای يې يو حلال کښت وکري.»

د ننګرهار د حج او اوقافو سرپرست ريس استاد لالتان همت له مشال راډيو سره په خبرو کې وويل چې د کوکنارو د کښت مخنيوی په هغه صورت کې ممکن دی چې دولت ورته بديل ومومي.

« زموږ يو پېشنهاد دولت ته چې موږ يې په مامورین يو او هم نورو موسساتو ته دا دی چې که د دې یو بديل زموږه دې بزګرانو او کارګرانو ته ورکړل شي، کچه به يې راکمه او د دې په عوض به نور شيان وکري. موږ هميشه په دې تاکید کړی دی چې دغه شی له منځه يوسو، انشاالله زموږ ټول علمای کرام دغه کار يې مخکې هم کړی، بیا يې هم کړی او بیا به يې هم کوي، چې خپل ولس د کوکنارو د کرلو په اضرارو وپوهوي.»

د ننګرهار د ديني عالمانو د شورا يو تن غړی مولانا محمد الیاس مدني وايي چې که دولت د کوکنار تر څنګ د نورو نشه يې توکو مخه ونيسي، تمه ده چې د کوکنار کښت هم بند شي.

« کوکنار يا اپين دا به هيڅکله بند نه شي، تر څو چې هغه ټول مخدره مواد چې د افغانستان په خلکو يې تسلط پيدا کړی دی، هغه ټول بند نه شي نو هيڅکله به اپين او کوکنار بند نه شي، ځکه کوکنارو کې  د ملت ګټې ګوري، او هغو کې چې د ملت ګټې نه شته او ضررونه يې ډير دي، هغه نهحکومت تعقیوبي، نه يې مجازات کوي او نه يې نيسي. نو که چيرتهحکومتعمومي اقدام وکړي، او ټول د مواد مخدر په وړاندې مبارزه وکړي، امید دی چې کوکنار هم بند شي.»

په کنفرانس کې يو شمير ديني عالمانو له ولسواليو څخه راغلو د جومات ملا امامانو ته سپارښتنې وکړې چې په خپلو خطبو کې دې  د کوکنار د کښت په اضرارو خپل ولس وپوهوي چې د دغه حرام بوټي له کرلو لاس واخلي.

 


نوازشريف به د افغانستان په اړه لندن کنفرنس کې ګډون وکړي

د برطانیې وزیراعظم ډیوډ کیمرون د سه شنبې يا نهې په ورځ د پاکستان وزیراعظم، نواز شریف سره د ټیليفون د لارې د دوه اړخيزو مسلو په اړه خبرې کړي دي او نوموړی يې په لندن کې د افغانستان په اړه کيدونکي کانفرنس ته وربللی.

د وزیراعظم له دفتره په خپره شوې ننۍ خبرپاڼه کې راغلي د نومبر د مياشتې په آخره کې کيدونکي دي کنفرنس کې به نړيواله ټولنه افغانستان سره د مرستو د جاري ساتلو پخلی وکړي. د دې غونډې کوربانه به افغان ولسمشر اشرف غني او د برطانیې وزیراعظم ډيويډ کيمرون وي.

د برطانيې وزيراعظم، ډيويډ کيمروند برطانيې وزيراعظم، ډيويډ کيمرون
x
د برطانيې وزيراعظم، ډيويډ کيمرون
د برطانيې وزيراعظم، ډيويډ کيمرون

د هغه په خبره افغان چارواکي کولی شي نړيواله ټولنه قانع کړي چې خپلې مالي مرستې روانې وساتي.د سیمه يیزو چارو کار پوه، رحیم الله یوسفزي نن مشال ريډيو ته وويل چې د لندن کنفرنس ډير اهميت لري ځکه چې اوس د امريکې او غربي هيوادونو ډير پام عراق او شام ته اوښتی نو کيدای شي افغانستان سره يې مرستې کمې شي.

نوموړي زياته کړه: ((نړیواله ټولنه غواړي د افغانستان د نوي حکومت له کارونو او پلانونو ځان خبر کړي. نوي حکومت د درغليوو د ختمولو او سولې راوستلو په اړه واضحه خبرې کړي چې د نړيوالې ټولنې د مرستو د روانو ساتلو لپاره ضروري دي.))

څو ورځې مخکې برطانيه د افغانستان په هلمند ولايت کې خپل تر ټولو لوی پوځي مرکز افغان ځواکونو ته وسپاره او ويلي يې دي چې افغانستان سره به پرمختيايي کارونو لپاره مرسته جاري ساتي.  

ياده دي وي چې دي وروستيوو کې افغانستان کې بې امني ډيره شوي. کابل کې د پاکستان پخوانی سفير رستم شاه مومند وايي چې په لندن کنفرنس کې بايد افغانستان کې د جګړې د ختمولو او ثبات پر ځای کولو په اړه بايد په عملي لارو چارو خبرې وشي.  


په ننګرهار کې د والیبال سيالۍ پيل شوې

د ننګرهار پوهنتون د پنځوسمې کليزې په وياړ د دولسو ټيمونو تر منځ د واليبال سيالۍ پيل شوې.

لومړۍ لوبه د اينجينرۍ او ادبیاتو پوهنځيو  ټيمونو تر منځ وشوه چې د ادبیاتو پوهنځی وتوانیدو چې اينجينرۍ پوهنځي ته دوه د صفر په مقابل کې ماته ورکړې.

د ننګرهار پوهنتون د محصلينو تر منځ د والیبال دا سيالۍ تيره ورځ په جلال اباد ښار کې د کمپيوټر ساینس پوهنځي په انګړ کې پيل شوې چې لومړې لوبه د اینجينرۍ او ادبیاتو پوهنځيو ټيمونو تر منځ وشوه چې د ادبياتو پوهنځي دوه د صفر په مقابل کې وګتله.

په دې اړه د لوبې ريفري يا څارونکی محمد طاهر چې د کمپيوټر ساينس د دريم ټولګي محصل دی، مشال راډيو سره په خبرو کې وويل:

« د پيل لوبه چې وه دا د ادبیاتو او اینجینرۍ پوهنځي تر منځ وه. د ادبیاتو پوهنخي د ټاس په ګټلو سره لوبه پيل شوله. د ادبیاتو پوهنځي وتوانیدو چې اینجینرۍ پوهنځي ته دوه د صفر په مقابل کې ماتې ورکړي.»

د ننګرهار پوهنتون د محصلانو چارو مرستيال پوهنيار نعيم جان سروري د والیبال د سياليو په اړه مشال راډيو سره په خبرو کې وويل: د واليبال له سياليو له پيل کيدو دا پیغام ورکول غواړي چې ننګرهار پوهنتون د ځوانانو د علمي کچې د لوړولو تر څنګ د هغوی روغتيا ته هم پاملرنه کوي.

« د دې مسابقو اصلي او اساسي هدف له يوې خوا نه خپله دا د ننګرهار پوهنتون چې ټولنې ته يې په پنځوسو کلونو کې په مختلفو ساحاتو کې کدرونه وړاندې کړي، د هغې نمانځل دي، بل طرف ته ټولو هیوادوالو ته دا وښايو چې ننګرهار پوهنتون نه يوازې په علمي برخه کې بلکې د ځپلوالو ځوانانو، خپلو اولادونو د صحت په برخه کې هم مرسته کوي.»

محصلین خوشحاله وو چې پوهنتون ورته د پنځوسمې کليزې په ویاړ د والیبال سيالۍ جوړې کړي. يو تن يې مشال راډيو سره په خبرو کې وويل:

« نوم مې حميدالله او د پکتیکا ولايت يم، فعلنٌ په ننګرهار پوهنتون کې د ادبیاتو پوهنځي د څلورم کال محصل يم. موږ ډير زیات خوشاله يو، او له هغه چا نه ډيره مننه کوو چې موږ ته يې دا ډول پروګرام جوړ کړی او موږ ته يې د دې ټورنمنټ زمینه برابره کړې ده.»

د هميشه ګل په نوم يو بل تن محصل په هغوځوانانو، غږ کوي د خپل په وخت بې ځایه مصرفوي.

« هر چا ته مالومه ده چې سپورت د ځوانانو په ژوند باندې ډیرې مثبتې اغيزې لري. هغه ځوانان چې مثلاٌ په نشه يي تو کو باندې روږدي دي، د هغوی لپاره ډير مثبت رول لري، هغوی ته په کار دي چې راشي او سپورت وکړي.»

د والیبال دا سيالۍ به تر دوه اونيو پورې دوام وکړي چې د ننګرهار پوهنتون د دولسو پوهنځيو د والیبال ټيمونه يو له بل سره لوبې وکړي چې د ډیرو لوبو ګټوونکي ټيم ته به په کې د ننګرهار پوهنتون د پنځوسمې کليزې په ویاړ کپ ورکوي.


په خوست کې عدلیې ریاست ته نوې ودانۍ جوړه شوه

په خوست ولایت کې د عدلیې ریاست له پاره د څه د پاسه نولس میلیونه افغانیو په لګښت نوې دوه پوړیزه ودانۍ جوړه او ګټې اخیستنې ته وسپارل شوه.

د خوست ولایت چارواکي وايي، چې پخوا عدلیې ریاست د ودانۍ په برخه کې ډېرې ستونزې درلودې، خو د دې ودانۍ په جوړیدو سره به د یاد ریاست ټولې ادارې په یو ځای کې فعالیت کوي او مراجعین به تر دې وروسته د پخوا په شان ستونزې ونه لري.

د سه شنبې په ورځ د عدلیې ریاست د نوې ودانۍ د پرانیستې په مراسمو کې خوست سرپرست والي عبدالجبار نعیمي مشال راډیو ته وویل، چې پخوا یاد ریاست له دې کبله چې مشخصه ودانۍ يې نه درلوده او ټول امریتونه او مدیریتونه يې يوځای نه ول، نو د اجرااتو او مراجعینو په برخه کې یې ډېرې ستونزې درلودې او لکه، چې ښايي دوی نه شوای کولای د خلکو مسائیلو ته رسیده ګي وکړي، چې د دې ودانۍ په جوړیدو سره به دا ستونزې حل او د مراجعینو مسلې په ټاکلي قانوني وخت کې سره رسیږي:

((دغه ریاست دې ودانۍ ته ډېر زیات ضرورت درلود، د نن وروسته به انشاالله د عدلیې ریاست ټولې ادارې په یو ځای کار کوي او د دې تعمیر په جوړولو سره به د دوی هغه ضرورتونه رفع شي، په دې تعمیر باندې ۱۹میلیونه څلور لکه ۱۴ زره افغانۍ لګښت شوی، دې ودانۍ ته د عدلیې وزارت د انکشافي بودیجې څخه بودجه ورکړل شوې ده.))

د عدليې ریاست له پاه نوې ودانۍ په دوه پوړونو کې د خوست د اداري کمپلیکس په پراخه سیمه کې د نورو حکومتي ادارو تر څنګ جوړه شوې، چې ودانیزې چارې يې د یو کال په موده کې بشپړې شوي دي.

د عدلیې ریاست سرپرست عبدالفتاح سیار مشال راډیو ته وویل، چې په خوست کې عدلي او قضايي ادارې خپلو مسوولیتونو ته متوجه شوي، دوی به په مرکز او ولسوالیو کې د خلکو  مسلو ته رسیده ګي کوي او چاته به ستونزې نه جوړوي:

((عدلیې ریاست د خپلو اړوندو ادارو په شمول چې په ولسوالیو کې د حقوقو امریتونه لري، خلکو ته به هېڅ ډول مشکلات نه جوړوي، په عدلي برخه کې به دا ودانۍ په پرسونل ذهناً مثبت رول ولري.))

یاده دې وي، چې په خوست کې داسې مهال عدليې ریاست ته نوې ودانۍ جوړیږي، چې په دې وروستیو کې نوي افغان ولسمشر اشرف غني احمدزي د هېواد عدلي او قضايي ادارو ته پام ډېر کړی او هڅه کوي، چې یادو ادارو کې فساد او په چارو کې ځنډ له منځه یوسي او په حقیقي مانا د عدالت پلي کېدو ته لاره هواره کړي.

 


ننګرهار: ۱۷۵۰ تنه د کانکور ازموينې ته چمتو شول

زده کوونکي وايي چې د کانکور د چمتو والي له برکته به په دې وتوانيږي چې لوړو زده کړو ته لاره پيدا کړي.

د کانکور د چمتوالي دغه شپږمياشتیني پړاو د ننګرهار د والي مولوي عطاالله لودين په هڅونه د توحيد ټولنيز او پرمختيايي موسسې له اړخه د جلال اباد ښار په ګډون د څلورو ولسواليو ۱۷۵۰ تنه هغه ښځینه او نارینه زده کوونکي د کانکور ازموينې ته چمتو کړل چې له دولسمو ټولګيو څخه فارغ شوي ول.

په ننګرهار کې د توحيد ټولنيز او پرمختايي موسسې مشر وحيدالله الفت مشال راډيو سره په خبرو کې وويل چې په دغه شپږ مياشتیني ښوونيز بهير کې يې زده کوونکو ته ساینسي، ټولنيز او دیني مضامین د تجربه لرونکو استازانو له خوا تدریس شوي دي.

« ۱۴۲۵ تنه هلکان او ۳۳۰ تنه جینکۍ د شپږو مياشتو په موده کې د ساینسي مضامینو، اجتماعي علومو او د دیني علمونو په برخه کې دوی ته زده کړې ورکړل شوي. هغه مواد چې د کانکور په ملي ازموینه کې راځي، دوی ته دوباره تکرار شي او دوی کاملاٌ اماده شي تر څو پّ هغه تخنکي لارو چارو د کانکور په امتحان کې هغوی ته چې اړینه ده، لاسرسي پیدا کړي.»

په دغه ښوونيز پروګرام کې هغو دوه تنو شاګردانو ته چې تر نورو په ښو نمرو فارغ شوې ول، د یادې موسسې له خوا لپ ټاپ کمپيوټرونه هم ورکړل شول.
دوی له مشال راډيو سره خپله خوښي ډا رنګه شريکه کړه.

« نوم مې شیبه، د پلار نوم مې عبدالوحید دی. په درې سوه جنکيانو کې زما نمرې لومړې وې او د همدې پروګرام له خوا ما ته يو لپ ټاپ کمپيوټر راکړل شو. نو زه سل په سلو کې مطمینه يم چې زه به پوهنتون ته لاره پیدا کړمه.»

« دغه موسسه کې موږ ته داسې مضامين تدريس کيدل چې نورو کورسونه کې نه ويل کيدل، لکه السنه په نورو کورسونو کې نه ويل کيږي، يوازې ریاضیات ويل کيږي،نو ځکه دې پروګرام ته داخل شومه. ۱۴۰۰ کسانو کې په اول نمبر بریالی شوم او ما ته يې ي، لپ ټاپ او نور جوایز هم راکړي دي.»

د ننګرهار د پوهنې ریاست تدریسي مرستیال اول ګل ابوزاهد مشال راډيو سره په خبرو کې له يادې موسسې مننه وکړه او له نورويې وغوښتل چې د ننګرهاري ځوانانو د تعليمي کچې د لوړولو لپاره دې مټې راونغاړي.

« زه فقط د دغسې پروګرامونو پراخول او غځول غواومه. او نور ډونران دغې نقطې ته ځير کول غواړم، لکه د ولایت د مقام تر څنګ يو شمير نورو موسساتو چې دغه اساس غوره کړی، دوی هم داسې اساس غوره کړي او زموږ فارغانو ته دغسې پروګرامونه تر سره کړي.»

د توحید ټولنیز او پرمختايي موسسې مسوولين وايي چې د جلال اباد ښار په ګډون د چپلیار، کامې، سره ردو او بهسودو ولسواليو کې يې ځوانان د کانکور ازموينې ته چمتو کړل او د اکتوبر له اته ویشتمې نيټې څخه به د کانکور د چمتو والي دويم پړاو د جلال اباد ښار په ګډون په روداد، مومندرې او غني خيلو ولسواليو کې پيلوي چې د کانکور تر ازموينې پورې به دوام وکړي. 


"که امریکا د امنيتي تړون وعدې عملي نه کړي، نه يې تصويبوو"

د افغانستان د ولسي جرګې غړو نن (دوشنبه) امريکا سره د شوي امنيتي تړون د تصويب په غونډه کې د بحث پر مهال له امريکا وغوښتل چې افغانستان سره کړي دغه تړون په بنسټ دي د دي هيواد امنيت ساتلو ته ژمن شي او پر افغان خاوره دي د پاکستان د راکټونو ويشتلو مخنيوی وکړي.

د ولسي جرګې منشي انجینیرسیداکرام د دوشنبې په ورځ کابل کې خبریالانو ته وویل افغانان له امریکا سره د یاد سند تر لاسلیک وروسته د هیواد دامنیتي وضعیت د ښه والي په تمه دي.

د امريکا او افغانستان ترمنځ په شوي امنيتي تړون کې د نورو خبرو تر څنګ راغلي چې که يو بهرنی هيواد پر افغانستان تيری کوي نو امريکا او افغانستان به يې په وړاندې مناسب ځواب ورکوي. د تړون ترمخه دا ځواب سياسي، پوځي او يا هم اقتصادي کیدای شي.

هغه زياته کړه: ((د افغانستان په اکثرو سیمو کې امنیتي ستونزې موجودې دي. په همدي حال کې له ګاونډیو هیوادونو د افغانستان په یو شمیر ولایتونو باندې راکټونه ويشتل کيږي.امریکا باید د افغانستان پر هغه ګاونډي هیوادونو چې دې هیواد ته امنیتي ستونزې پیدا کوي ډېر فشار راوړي. هغه څه چې په امنیتي او دفاعي سند کې راغلي باید امریکا او متحدین یې له افغانانو سره د امنیت او ثبات په راوستلو کې مرسته وکړي.))

امریکا سره دفاعي او امنیتي سند د افغانستان د ملي امنیت شورا د سلاکار له خوا د اوسني حکومت په پیل کې لاسلیک شو چې له مخې به يې له ۲۰۱۴ کال وروسته ۹۸۰۰ امریکايي پوځيان افغانستان کې پاتې کیږي. د نورو خبرو تر څنګ پکې راغلي که يو بهرنی هيواد پر افغانستان تيری کوي نو امريکا او افغانستان به يې په وړاندې مناسب ځواب ورکوي. د تړون ترمخه دا ځواب سياسي، پوځي او يا هم اقتصادي کیدای شي.

د ولسي جرګې یو شمیر غړي وايي که چیرته امریکا د یاد سند په اساس خپلې ژمنې عملي نه کړي نو د تصویب رایه به ورنکړي.

د کابل پوهنتون استاد او سياسي چارو کارپوه نصرالله ستانکزی وايي ولسي جرګه حق لري چې دا سند رد یا تصویب کړي خو زياتوي: ((د ولسي جرګې اکثره غړي د ښاغلي حامد کرزي د حکومت په دوران کې ددې پلویان و چې دا سند ژر تر ژر نهايي او د تصدیق لپاره باید ورولیږل شي. تر ډېره فکرکوم چې د رایو په اتفاق نه بلکې په اکثریت رایو به  تصويب شي.)) 


د کونړ پاڅون کوونکي: تر څو چې مو ساه وي، د طالبانو خلاف جنګيږو.

د افغانستان د کونړ ولایت د نورګل ولسوالۍ د مزار درې اوسيدونکو د وسله والو طالبانو پر ضد پاڅون کړی او وايي چې خپله سيمه به له وسله والو ساتي.

پرون دي پاڅون کوونکو د پوليسو په مرسته د وسله والو طالبانو سره په مزار دره کې جګړه هم کړي. مزار دره د کونړ ليري پرته او غریزه سيمه ده. دلته د څېرۍ د کلي اوسيدونکی، د حکاک په نامه مشهور، قومي مشر نیاز محمد چې خپل  ولس يې پاڅون کولو ته هڅولی و، مشال راډيو ته وويل چې نور د وسله والو د ظلم په وړاندې چپ نه شي پاتې کيدلی.

((زما يو لمسۍ وه. په يوولسم صنف (ټولګي) کې وه. مکتب نه يې فرار کړه. په دغه دره باندې راوختل، طالبانو شپږ مياشتې وساتله او پاکستان ته يې انتقال کړله. زه ډير خوشاله يم چې د دوی په مقابل کې مو قومي پاڅون کړی.))

هغه زياته کړه: (( په موږ باندې ډز و مار، ډز و مار وو. ماشومان، زنانه، ټول په تکليف وو. قام ته مې وويل چې اخر تاسو د ځان پوښتنه کوئ که نه يې کوئ؟  دا قام راپورته شو. خپل ټوپک او تبرګو سره راختلي دي غره ته. تر هغې به موږ دوی (وسله والو) سره جنګيږو، تر هغې به مو پاڅون وي تر کومه چې رګونو کې وينه او بدن کې ساه لرو.))

تر دي مخکې هم د افغانستان په ځينو نورو سيمو او د کونړ ولايت په نورو ولسواليوو کې هم د طالبانو پر ضد وسله وال پاڅونونه شوي. پاڅون کوونکي يې وجه د طالبانو زياتيدونکی زور زياتی ښئ.

د کونړ د نور ګل ولسوالۍ د مزار دررې يو بل اوسيدونکی، ګل ظاهر وايي چې طالبانو ورسره ډير ظلم کړی.

 هغه مشال ريډيو ته وويل: ((زما يو لمسۍ وه. په يوولسم صنف (ټولګي) کې وه. مکتب نه يې فرار کړه. په دغه دره باندې راوختل، طالبانو شپږ مياشتې وساتله او پاکستان ته يې انتقال کړله. زه ډير خوشاله يم چې د دوی په مقابل کې مو قومي پاڅون کړی.))

پاڅون کوونکي غره ته خيژي.پاڅون کوونکي غره ته خيژي.
x
پاڅون کوونکي غره ته خيژي.
پاڅون کوونکي غره ته خيژي.

په داسې حال کې چې دي پاڅون کوونکو له حکومته د مرستې غوښتنه کړي، د افغانستان په مشرانو جرګه يا سينټ  کې د کونړ د خلکو استازی رفيع الله حيدري مشال راډيو ته نن وويل چې که اولسي پاڅون کوونکو سره دولتي همکاری نه وي، نو بريالی به نه شي.

هغه وايي: (د ناړۍ خلکو هم داسې پاڅون کړی وو. مرکزي حکومت يې ملاتړ ونه کړ. هغه امکانات چې هغوی ته په کار وو، هغه ور نه کړل شول. درې ورځې وروسته د ناړۍ ولسوالۍ مشران او مخور چې د دغه پاڅون لپاره يې کار کړی وو، ووژل شول.))

د کونړ د نورګل درې پاڅون کوونکو له حکومته غوښتي چې په مزار دره کې د سيمه ييزو پوليسو پوستې جوړې کړي. د کونړ ولايتي چارواکو ژمنه کړي چې د کورنيو چارو وزارت ته به د دي خلکو دا غوښتنې رسوي.
 

 


خوست ته له شمالي وزیرستانه نوې کډوال تللي

پر وزیرستاني کډوالو مرستې ویشل کیږي

د خوست ولایت چارواکي وايي په دې وروستیو ورځو کې یو ځل بیا  له شمالي وزیرستانه د نویو کورنیو د ورتګ بهیر پیل شوی او خواوشا درې زره نوې وزیرستانۍ کورنۍ د یاد ولایت د ګربزو بیلابیلو سیمو ته را کډه شوي دي.

چارواکي د مرکزي حکومت او د کډوالو په برخه کې د نړیوالو مرستندویانو څخه د بیړنیو مرستو غوښتنه کوي او وايي، چې د ژمي له رارسیدو وړاندې باید په خوست کې د میشتو وزیرستانیو کډوالو سره دې مرستې وشي.

د خوست د ولایت مقام د عامه اړیکو مسوول بریالی روان مشال راډیو ته وویل، چې یادې دریم نیم زره کورنۍ نوې د میرانشاه څخه د پاکستاني پوځ د عملیاتو او بمباریو له کبله خوست ته راکډه شوي دي.

بریالي روان وویل، چې خوست ولايتي ادارې راغليو کډوالو  ته د بشري مرستو د رسونې په برخه کې خپلې هڅې تندې کړي او دغه ولايت ته د راغليو کډوالو لپاره  يې د عاجلو  بشري مرستو لکه د ژمنيو توکو، خوراکي او غير خوراکي موادو او د روغتیا او پوهنې په برخه کې مرستې  د مرکزي حکومت اړوندو ادارو او مرستندويه ټولنو څخه غوښتي دي:

((په دې وروستيو کې دخوست ولايت د ګربز ولسوالۍ ته د شمالي وزيرستان څخه د ٣٥٠٠ په شميره نوې کورنۍ راکډه او په بېلابېلو سيمو کې ميشته شوي دي.

د کډوالو دغه کورنۍ په داسې حال کې خوست ولايت ته را کډه کيږي  چې د ژمي سوړ موسم را روان دى او په خوست ولايت کې ټول ميشت کډوال عاجلو  ژمنيو بشري مرستو ته اړتيا لري، د ولايت مقام له مرکزي ادارو او نړيوالو مرستندويه ټولنو غواړي، چې د ژمي تر رارسيدو وړاندې له راغليو کډوالو سره د هغه توکو او موادو مرسته وکړي چې کډوال ورته په عاجله توګه اړتيا لري.))

نوموړی زیاتوي، چې څو ورځې وړاندې د خوست چارواکو د ولسمشر  اشرف غني احمدزي سره هم ددغو کډوالو په اړه خبرې کړي دي.

 یاده دې وي چې دا مهال په خوست کې ثبت شویو وزیرستانیو کډوالو د کورنیو شمېر څه د پاسه ۲۵  زره کورنیو ته رسیدلی او په دې وروستیو ورځو کې درې نیم زره نوې کورنۍ هم یاد ولایت ته راکډه شوي دي.

 


ولسمشر احمدزی نن د سعودی چارواکو سره ګوري

اشرف غني احمدزی په سعودي عربستان کې

افغان ولسمشر اشرف غني احمدزی به نن د سعودي عربستان له چارواکو سره پر دوه اړخیزو چارو خبرې وکړي.

د شنبې په ماښام له ارګه خپره شوې خبرپاڼه لیکي چې ولسمشر اشرف غني احمدزي او ورسره ملګري پلاوي  د شنبې په ورځ د عمرې مراسم پرځای کړل.

د ولسمشر د ویاند مرستیال فایق واحدي د ولسمشر احمدزي او سعودي چارواکو تر منځ د خبرو اترو په اړه بېګا ناوخته مشال راډیو ته وویل:

(( ددې لیدنې هدف د سعودي عربستان او د افغانستان د اړیکو ښه والی، د دوه اړخیزه اړخیزه همکاریو پراختیا او د هغو ستونزو هواری چې له بده مرغه اسلامي نړۍ ورسره مخامخ ده. )) 

دا د ولسمشر په توګه د اشرف غني احمدزي لومړنی بهرنی سفر دی . نوموړی به خپل دویم سفر کې چین ته ولاړ شي. 


پکتيا: د برېښنا نشتوالي د اقتصادي ودې مخه نیولې ده

د افغانستان د پکتیا ولایت نقشه

داود تپان

ګردیز: د افغانستان د پکتيا ولایت اوسېدونکي شکايت کوي چې د طالبانو له حکومته وروسته يې تر دې مهاله په ژوند کې د پرمختګ خاص بدلون نه دی محسوس کړی.

دوی وايي چې د دوی لويه اړتيا د برېښنا ستونزه هوارول وو، خو اوس هم هغه د ۱۵ کاله مخکې په څېر جرنېټرونه کاروي او هېڅ ډول حکومتي برېښنا نه لري.

دوی وايي په ښار کې به حکومتي برېښنا وي خو د بيو د لوړوالي له امله يې د حکومتي برېښنا لينونه بېرته پرې کړي او نه يې کاروي.

د برېښنا د څرنګوالي او څومروالي په اړه د پکتيا د څو اوسېدونکو نظرونه.

”زه محمد عمر د پکتيا په مرکز ګردېز کې دوکان لرم، برق نه درک نه لږيږي، د پکتياولايت برقونه نه شته، دوی وايي نن راځي، سبا راځي او تر اوسه پورې برق نشته، هسې وعدې کوي او موږ يې په تمه يو“

”زه ګلستان خياط يم، ګردېز کې مې دوکان دی، د برق په اړه خو په پکتيا کې وضعيت دومره خراب دی، چې ټول کارونه نيمګړي دي، يو يونيټ ۴۵ روپۍ راځي، نو دومره بيل درپسې راځي چې د مياشتې ګټه وټه ټوله درنه خوري“

دغه خلک يوازې شکايت نه کوي چې برېښنا نه لري دوی وايي چې که نوی حکومت يې هم په عاجل ډول د برېښنا د ستونزې د حل غم ونه کړي ښايي دوی د خپل حق اخيستو لپاره هر ډول امکاناتو څخه ګټه پورته کړي.

د پکتيا اکثر اوسېدونکي وايي چې د پکتيا ډېر تجاران او سرمايه دار خلک هيله لري چې په خپل ولايت کې لويې، لويې اقتصادي پروژې پلې کړي خو د برېښنا د نشتوالي له امله يې د اقتصادي ودې مخه ډب شوې.

د دوی په خبره په ګردېز کې ۵۴ په عصري ډول لوړ پوړيزې ودانۍ د تېرې په نوې پروژه کې د ميلونونو امريکايي ډالرو په ارزښت جوړې شوې دي خو د برېښنا د نشتوالي له امله سقوط دي.

خلک غوښتنه کوي چې حکومت بايد ورته د برېښنا غم وخوري څو پورې يې په ولايت کې ټول اقتصادي کارونه په چټکۍ سره وده وکړي او په خبره يې که برېښنا نه وي په ولايت کې يې برېښنا ته اړ، هېڅ ډول لوی اقتصادي کار نه شي پېلېدلی :

”زه اميرجان خبرې کوم د پکتيا ولايت د څمکنيو ولسوالۍ اوسېدونکی، دا ۱۳ کاله کيږي دلته وعدي کيږي او برق نشته، زموږ ټول کارونه د ټکنالوژۍ په دور کې په همدې برق ولاړ دي، خو تر اوسه پورې برق نشته او موږ غواړو حکومت برق ولري“

”هر شی برق ته ضرورت لري، په بلندمنزلو کې اوس څه کار کيږي؟ صرف دوکانونه دي، اوس هېڅ شی نشته، نه کومه فابريکه شته او نه هم کوم بل اقتصادي کار، د ټولو کارونو مخه همدې برق نشتوالي ډب کړې“

د پکتيا اوسېدونکي وايي چې نوی حکومت يې بايد په سر کې د برېښنا ستونزه هواره کړي، څو پورې يې محلي لوی تجاران او سرمايدار خلک په دې اړ کړي چې په خپل ولايت کې د بې کاره خلکو لپاره د کار پيدا کولو او د ولايت د پرمختګ په موخه اقتصادي کارونه پيل کړي.

د خلکو دا شکايتونه د برېښنا ريس انجنر محمد اصف نيازی پر ځای ګڼي وايي چې يونيم کال کيږي د ولايت دې دندې ته راغلی او  د ستونزې د هواري په برخه کې يې کارونه ګړندي کړي دي.

نوموړی وايي چې اوس د ډيزلي برېښنا څخه د ګردېز ښار او شاوخوا کليو او وړو ښارګوټيو ستونزه هواروي او د نورې پکتيا د برېښنا لپاره يو څه وخت ته اړ دي چې د کابل څخه د انتقالي برېښنا مزي  وغځوي.

” تاسو پوهېږئ چې اوس زموږ د برېښنا منبع ډيزلي جرناټورونه دي، تر هغه حده پورې چې زموږ له وسه او توان پورې وي کار مو کړی، خو ټولې پکتيا ته همدا برېښنا نه شو رسولی ځکه مصارف لوړيږي، خو خوشخبري دلته ده چې د کابل څخه د وارداتي برق کارونه په جريان کې دي او له کابل څخه يې کار راروان دی او انشاالله ژر به بشپړ شي“

د ده په خبره که مرکزي حکومت ورسره د کارونو په چټکۍ کې ونډه واخلي ښايي ډېر ژر په پکتيا کې د خلکو دغه ستونزه د هواري لار پيدا کړي او د کابل څخه رالېږدېدونکې برېښنا د لويې پکتيا درې ولايتونو، خوست، پکتيکا او پکتيا ته ورسيږي.

خلک دا شکايت په داسې حال کې کوي چې له تېرو اوو کلونو راهيسې د پکتيا والي او اداري چارواکي په رسمي او غير رسمي غونډو کې له پکتياوالو سره ژمنه کوي چې په روانو دوو کلونو کې به له کابل څخه د انتقالي برېښنا مزي وغځول شي، خو لا هم د لينونو غځولو د پروژې کار په رسمي ډول نه دی پيل شوی.


په ننګرهار کې د فوټبال ټورنمېنټ پای لوبه

په ننګرهار کې د فوټبال د ليګ ټيمونو تر منځ خزاني ټورنمېنټ پای ته ورسيدو. د دغه ټورنمېڼټ پایلوبه يا فاينل د ننګرهار کلب او پيداګوژي ټيمونو تر منځ وشوه چې د پيدا ګوژي ټيم وتوانيدو چې د يوه ګول په وهلو سره د ټورنمنټ کپ تر لاسه کړي.

د فوټبال د خزاني سياليو دغه لوبې چې څه موده وړاندې د جلال اباد ښار د ليګ يا لوړو لسو ټيمونو تر منځ د ننګرهار د فوټبال فيدراسيون له لورې پيل شوې وې، د تيرې جمعې پر ورځ پای ته ورسيدې.

په دې اړه د ننګرهار د فوټبال د فيدراسيون مشر شاهد الله وفا د ټورنمنټ په اخر کې مشال راډيو سره په خبرو کې وويل:

« د لس ټيمونو تر منځ لوبې وې، دغه اخيرنۍ لوبه د پيداګوژي او ننګرهار کلب ټیمونو تر منځ د فاینل لوبه وه. د پيداګوژي ټيم اول مقام لاسته راوړو چې د يوه ګول په وهلو سره يې دا سیالي خپله کړه.»

په دې ټورنمنټ کې يو تن لوبغاړي شفيق الله ایوبي ته چې د ننګرهار کلب د ټيم غړی و، د غوره ګول وهونکي کپ هم ورکړل، نوموړي مشال راډیو سره په خبرو کې وويل:


« د غوره ګول ووهونکی کپ يې ماته راکړو. په اوه مسابقو کې مې اوه ګوله وهلي وو. د خزاني مقابلو غوره ګول وهونکي زه شوم. او په دې مسابقو کې موږ زموږ ټيم دویم مقام هم تر لاسه کړو.»



د ټورنمنټ دغې پایلوبې ته په سلګونو تنه ننداره چيان هم ورغلي ول، يو تن چې اوږده کلونه يې د فوټبال لوبه کړې او اوس يې نندارې ته راغلی و، مشال راډیو سره په خبرو کې ځوانان ورزش کولو ته راوبلل:


« زه عرت الله فاتح يم، ديرش کاله مې فوټبال کړی دی، ورزش مې کړی دی، پينځه څلويښت کلونو ته مې عمر رسيږي، زه اوس هم حتی دا ګمان کوم چې که زه اوس هم په لوبه کې داخل شم، شاید د ټولو ځوانانو څخه به ښه لوبه وکړم. دا ټول د ورزش برکت دی. هغو ځوانانو ته چې خوشې وخت تيروي، هغوی ته زما غږ دی چې ورزش وکړي، تر څو وکولای شوو چې يو سالم شخص جامعې ( ټولنې) ته وړاندې کړو.»

د فوټبال يو شمير لوبغاړو شکایت کوي چې د ښو لوبغاړو په لرلو سره هم د ننګرهار د فوټبال فيدراسيون په دې نه دی توانیدلی چې ملي ټيم ته ښه ترینه لوبغاړي غوره شي.

خو د ننګرهار د فوټبال فیدراسيون مشر شاهدالله وفا وايي چې سږکال به په دې وتوانيږي چې ملي ټيم ته څو تنه لوبغاړي وروپيژني.


ياده دې وي چې ننګرهار د ټول افغانستان په کچه د فوټبال د ليګ ټيمونو په دريم مقام لري خو تر اوسه د افغانستان په ملي ټيم کې يو تن هم له ننګرهار څخه نه دی اخيستل شوی. خو د فيدراسیون چارواکي وايي چې سږکال به د فوټبال په ولایتي سياليو کې هڅه وکړي چې د وړتیا په بنیاد يو شمير ځوان لوبغاړي ملي ټيم ته وروپيژني.


افغانستان د وزیرستان د ماشومان لپاره ښوونځي جوړ کړل

د افغان حکومت له خوا د وزیرستان بې کوره شوو ماشومانو ته جوړ کړل شوی ښوونځی

نجیب الله الوخېل

خوست: د افغانستان د پکتیکا ولایت د پوهنې ریاست مسوولین وايي چې دې ولایت ته د ورکډه شوو په زرګونو وزیرستانیو ماشومانو او تنکیو زلمیو ته یې د زده کړو اسانتیاوي برابرې کړې دي.

دا افغان چارواکي وايي چې د یاد ولایت په ارګون او برمل ولسوالیو کې یې د شمالي او جنوبي وزیرستان څخه د راکډه شویو کورنیو د ماشومانو لپاره ۶۰  بابه ګرځنده ښوونځي جوړ کړي.

د دوی په وینا ، دا ښوونځي یې د دې لپاره جوړ کړي دي چې د وزیرستان دا بې کوره کړل شوي ماشومان د تعلیم او زده کړو له نعمته بې برخې نه شي.

د پکتیکا د پوهنې رئیس کوچي ځاځي مشال راډیو ته وویل، چې افغان ولسمشر اشرف غني احمدزي لارښوونه کړې ده، تر څو په هغه ټولو سیمو کې کډوالو ماشومانو ته د زده کړو زمینې برابرې شي، چې اوسمهال په کې وزیرستانیو کډوالو اړولي دي، نو د دوی د لارښوونې سره سم په پکتیکا کې د کډوالو له پاره عملاً ګرځنده ښوونځي جوړ شول.

دده په وینا د یادو ښوونځیو له پاره د خیمو او قرطاسیې مرسته د یونیسیف موسسې له لوري ورسره شوي او د ښوونکو معاش د پوهني وزارت د بودیجې څخه ورکول کیږي:

ده وویل ،  ًد پکتیکا ولایت په ارګون او برمل ولسوالیو کې د مهاجرینو وروڼو له پاره چې د شمالي وزیرستانه راکډوال شوي دي، او دلته پکتیکا ته راغلي دي، دوی له پاره موږ تر شپیتو پورې ښوونځي ورته فعال کړي دي، ښوونکي مو په دندو ورته ګمارلي دي، د یونسیف نړیوالې موسسې څخه هم مننه کوو، چې د قرطاسیې او خیمو په برخه کې يې زموږه سره مرسته کړې ده، موږ ژمن یو چې د پکتیکا هرې سیمې ته چې کډوال وروڼه راغلي دي، د هغوی له پاره به موږ د تعلیم او زده کړو خدمات وړاندې کووً.

د پکتیکا د پوهنې رئیس زیاتوي، چې د ښوونځیو ښوونکي یې هم په خپله د متاثیرنو له منځه ټاکلي او د قومي مشرانو په مشوره یې په یادو ښوونځیو کي د پاکستاني نصاب د تدریسولو اجازه ورکړې ده.

د ځاځي په وینا په دغو (۶۰) ښوونځیو کي به خواوشا (۳۰۰۰) تنه زده کوونکي زده کړه کوي او که اړتیا پېښه شوه، دوی ته به نور ښوونځي هم  جوړ کړي.

د زده کوونکو د کورنیو غړو هم د یادو ښوونځیو د پرانیستلو څخه خوښي څرګندوله.

د اختر ایوب په نامه یو کډوال وویل ، ً زه د شمالي وزیرستان د میرانشاه د داوړو قوم سره تعلق لرم، د پکتیکا ولایت د برمل ولسوالۍ په ماغې کې موږ اوسیږو، موږ د افغانستان د تعلیم وزارت نه ډېر خوشاله یو، چې موږ ته يې سکولونه راکړل، تر څو په دې ښوونځیو کې زموږ ماشومان تعلیم وکړي او وخت يې ضایع نه شيً.

 ارګون ولسوالی ته راکډه شوي دوه تنه زده کوونکي، چې د درس ویلو له پاره ښوونځي ته راغلي، دوی له پاره د ښوونځیو جوړولو ته خوښ ول.

په برمل ولسوالی کي د راکډه شویو کورنیو قومي مشر حاجي ریشه جان هم له افغان دولت څخه خوښ دی او وايي چې خوشاله یم چې د نورو مرستو ترڅنګ د دوی ماشومانو ته د زده کړي زمینه هم مساعده شوه.

یاده دي وي چې په شمالي وزیرستان کې د پاکستان د پوځ له لوري د عملیاتو تر پیلیدو  وروسته په زرګونه کورنۍ  د افغانستان خوست ته خو څلور زره نورې کورنۍ بیا د پکتیکا  ارګون او برمل ولسوالیو ته راکډه شوي دي.


د خوست له زندانه ۴۳ بندیان خوشي کړل شول

د ۶۲ مه ګڼه فرمان له مخې د خوست له زندانه ۴۳ بندیان، چې ۴۱ تنه يې سیاسي او دوه نور يې جنايي بندیان وو، له بنده خوشي کړل شول، همدارنګه  ۱۲۹ تنه بندیان چې د بیلابیلو جرمونو د ارتکاب په جرم زندان کې دي او د بند مودې يې هم مختلفې وې، د دوی  د بند په موده کې کموالی راغی.

بلخوا یو شمېر ازاد شویو بندیانو  مشال راډیو سره په خبرو کې د خلکو غوښتنه کوله، چې باید د قانون په رڼا کې خپل ژوند سمبال کړي، او د داسو عملونو مرتکب نه شي، چې وروسته يې لاسونه پرې تړل کیږي.

په خوست کې څه موده مخکې یو شمېر هغه بندیانو، چې د اسد د ۲۸ مې یا د افغانستان د خپلواکۍ د ورځې په مناسبت د پخواني ولسمشر د ۶۲مه ګڼه فرمان په تطبیق کې د ځنډ له کبله د اعتراض په بڼه خپلې خولې ګنډلې وې، د فرمان د محتویاتو د روښانتیا وروسته د سه شنبې پر ورځ د بنده ازاد شول.

د خوست د ښاري محکمې رئیس وویل، چې د دې فرمان له مخې د خوست له زندانه یو شمېر بندیان پخوا خوشي کړل شوي وو، خو د ځینو نورو بندیانو د خوشي کېدو له پاره د فرمان وضاحت شرط وو، چې دا دی اوسمهال پاتې ۴۳ بندیان هم ازاد شول او د ۱۲۹ بندیانو د بند په موده کې کموالی راغی:

((د ۶۲مه ګڼه فرمان په ۱۱ مه ماده کې مشکلات موجود وو، مشکلات دا وو هغه محبوسین چې د نیول کېدو د وخت نه درې، څلور کاله يې دوسیه ځنډ ته لویدلې وې، هغوی د فرمان پر اساس باندې هغوی کولای شي، د وخت د ستګیری نه د دې فرمان دمزایاوو نه استفاده وکړي، په همدې نتیجه کې د خوست د محبس نه ۴۳ نفره محبوسین رها شول او د ۱۲۹ تنو د حبس په موده کې کموالۍ راغی.))

د خوست د استناف څارنوالی رئیس شعیب ثابت مشال راډیو سره په خبرو کې وویل، چې د دوی اداره به د قانون د تطبیق په برخه کې د ټولنې د ټولو افرادو سره یو ډول چلند وکړي او په دې کې به د مالدار او بې وزله همدارنګه حکومتي او غیر حکومتي کس مسله موجوده نه وي:

((د قانون د تطبیق ساحه د ټولو له پاره یو شانتې ده، که هغه غریب وي، که هغه مالداره وي، که هغه دولتي کس وي او که غیر دولتي کس وي، خو زه د ځان له خوا تاسو ته دا ډاډ درکوم، چې د قانون د تطبیق په برخه کې خان او غریب فرق نه شم کولای، که تاسو وګورئ په محبس کې دولتي چارواکي هم بندیان دي، یانې زموږ اجراات د حق او باطل په استناد دي.))

د بند څخه دوه تنه ازاد شویو کسانو په خپلو خبرو کې د خلکو څخه د قانون په رڼا کې د اوسیدو غوښتنه وکړه او ویې ویل، چې د مغرضو خلکو په تشو خبرو دې نه غولیږي:

((زما نوم قاري شمس الله د تڼیو ولسوالۍ اوسیدونکی یم، په اته کاله بند محکوم شوی وم، سیاسي جرم مې دی، درې کاله مې پاخه تېر کړل، موږ د پخواني ولسمشر حامد کرزي په فرمان خوشي شو، خو په دې کسانو کې اکثره سیاسي بندیان وو.

۲-زه عبدالقادر د غزني ولایت اوسیدونکی یم، تقریباً ۲۲ میاشتې کیږي، چې په خوست محبس کې بندي وم، هغه وروڼه چې د نورو خلکو په خبرو غولیږي او یا نور خلک ورته څه خبرې کوي، زما ورنه غوښتنه داده چې د ځان ځای او چوکاټ دې وپيژني او په قران او اسلام دې منګولې خښې کړي.))

یاده دې وي، چې دا مهال د خوست په زندان کې څه د پاسه پنځه سوه بندیان موجود دي، چې نهه يې ښځې دي، درې اونۍ وړاندې په بیلابیلو ولایتونو کې په یو وخت ګڼو بندیانو د خپلو غوښتنو د ترسره کیدو لپاره د په خوړلو په احتجاج لاس پورې کړی وو، دوی ویل چې دوسیې يې په ځنډ څېړل کیږي او رښتینی عدالت هم نه پلی کیږي.


ننګرهار: د ملګرو ملتونو نړيواله ورځ ولمانځل شوه

ننګرهار کې د ملګرو ملتونو نړيواله ورځ ولمانځلو برخوال

په لومړي ځل په ننګرهار کې د ملګرو ملتونو نړيواله ورځ ولمانځل شوه، چې  پر ملګرو ملتونو پورې اړوندو ادارو استازو  په کې د افغانستان په ختيزو ولایتونو کې د خپلو فعاليتونو په اړه د غونډې ګډونوالو ته مالومات ورکړل.


يونما يا د ملګرو ملتونو مرستندويه هيیت  د ځلانده افغانستان ټولنې په همکارۍ د دوشنبې په ورځ د جلال اباد ښار د التقوا ښوونځي د غونډو په تالار کې د ملگرو ملتونو نړیواله ورځ ولمانځله.


دغې غونډې ته د ملګرو ملتونو پورې اړوند د هغو ټولو ادارو استازي وربلل شوي ول چې د افغانستان په ختيزو ولایتونو کې فعاليتونه تر سره کوي کوي.

د افغانستان په ختيځ کې د يونما دفتر د عامه پوهاوي مسوول، اینجينر شفیق الله واک خبريالانو ته وويل، دا غونډه د ملګرو ملتونو د فعاليتونو د ښه انسجام لپاره د ملګرو ملتونو د ورځې په وياړ رابلل شوې وه.


« اساسي موضوع دا وه چې د ملګرو ملتونو فعاليتونو چې د ۲۰۰۲ م کال راهيسې ډير زیات شول، د دې فعالیتونو د انسجام لپاره او په افغانستان کې د ښې حکومتدارۍ او ښه اداراتو او د بشر د حقونو د تامين لپاره يونما په دغه برخه کې کارونه کړي دي.»
 
د ځلانده افغانستان ټولنې مشر انعام الحق احساس وايي چې د دغې ورځې له برکته په غونډه کې سلګونه تنه ځوانان په دې وپوهېدل چې د ملګرو ملتونو پورې اړوند نړيوالې موسسې په افغانستان کې کوم، کوم فعاليتونه تر سره کوي.


« په دې خاطر چې ځوانان په دې وپوهيږي چې د ملګرو ملتونو اهداف څه دي او د کومو اهدافو لپاره جوړه شوې ده. ورسره د يو، اين اداراتو کومې ايجنسيانې دي چې هغوی په افغانستان کې فعالیتونه کوي، لکه نن چې د یونيسیف ادارې خپل اهداف وړاندې کړل، يو، اين،  ايج،  سي، ار خپل اهداف وړاندې کړل چې دوی ځومره کار کړی او څومره لاسته راوړنې  لري.د دې غونډې ګټې دا دي چې ځوانان په دې وپوهيږي چې دا ادارات د څه لپاره کار کوي.»

د ځوانانو چارو امريت مرستیال عبدالرحمن بيا نيوکه لرله چې ملګرو ملتونو په افغانستان کې د تعليم لپاره د پام وړ کارونه نه دي تر سره کړي.


« تر اوسه پورې په افغانستان کې د دوي فعاليت د تعليم په برخه کې کمرنګه دی، هغسې چې ضروري وو، په افغانستان کې دوی د تعليم لپاره هومره توجه ور نه کړله.»

خو په ننګرهار کې د يونما دفتر د عامه پوهاوي مسوول شفیق الله واک وايي چې د تعليم په برخه کې يونیسیف د يام وړ کار کړی دی.


« اته اساسي اهداف دې چې د دې اتو اهدافو نه يو يې د زده کړو موضوع ده چې دا توجه تر زیاتې اندازې پورې شوې ده. يونيسیف ترلازمې اندازې پورې قرطاسیه، قلم او کتابچې هم توزيع کوي.»

د يادولو ده چې په نوره نړۍ کې د ملګرو ملتونو ورځ د اکتوبر په څلرويشتمه نيټه نمانځل کيږي، خو په ننګرهار کې د لومړي ځل لپاره  په شلم اکتوبر ونمانځل شوه.


سرتاج عزیز : د افغانستان د نوي حکومت ملاتړ کوو

افغان ولسمشر د سرتاج عزیز سره د لیدلو پرمهال

د پاکستاني وزیراعظم، نوازشريف د بهرنیو چارو سلاکار سرتاج عزیز نن کابل کې د افغانستان د ولسمشر اشرف غني احمدزي سره وکتل او دواړو مشرانو د کابل او اسلام اباد په اړیکو او همکارۍ خبرې وکړې. 


دافغانستان له صدارتۍ ماڼۍ ( ارګ ) څخه په خپره شوې یوه خبر پاڼه کې ویل شوي چې سر تاج عزیز ددې لیدنې پرمهال د سیاسي واک د لېږد او په افغانستان کې د ملي وحدت د حکومت د جوړېدو له امله افغان ولسمشر ډاکټر محمد اشرف غني احمدزي ته مبارکي وویله او هغه یې د دواړو هېوادونو ترمنځ د اړیکو د ټینګښت لپاره یو نوی فرصت وبللو. 

سرتاج عزیز د افغانستان له نوي حکومت څخه د خپل هېواد ملاتړ څرګند کړ او د پاکستان د وزیر اعظم نوازشریف نیکې هیلې او بلنلیک یې ولسمشر احمدزي ته وسپارلو ترڅو په یو نیږدې او مناسب وخت کې پاکستان ته سفر وکړي.


د افغانستان ولسمشر ډاکټر محمد اشرف غني احمدزي په دې موقع وویل چې د سولې او ثبات ټینګښت د دوی په لومړیتوب کې دی او دوی به هیڅکله هم اجازه ور نه کړي چې افغانستان د تروریستانو په پټنځایونو بدل شي او په دې اړه به له هیڅ ډول جدي اقدام څخه ډډه ونه کړي.

دافغانستان ولسمشر  په دې خبره ټینګار وکړ چې د سولې په اړه یوازې په خبرو باید اکتفا ونه شي،  اوس د سولې د ټینګښت لپاره د عمل وخت را رسېدلی دی . ده همدا راز وویل چې پاکستان او افغانستان باید پر یو بل باندې د تورونو له لګولو څخه ډډه وکړي او پخپلوکې د باور فضا رامنځته کړي.

دپاکستان د وزیر اعظم نوازشریف د بهرنیو چارو سلاکار سرتاج عزیز د اتوار په ورځ په یو ورځني سفر کابل ته تللی.

 


ننګرهار: د صنعت د پراختيا لپاره نوې طرحه وړاندې شوه

جلال اباد کې د صنعت کارانو غونډه


د ننګرهار صنعتکارو د افغاني مصنوعاتو د ودې او پراختيا لپاره په يوه ورځیني کنفرانس کې يوه طرحه وړاندې کړه چې د صنعتکارو په وړاندې پرتې ستونزې او حل لارې په کې په ګوته شوې وې. دا طرحه به د ولسمشرۍ مقام ته وړاندې کوي او د عملي کولو غوښتنه به ترینه کوي.


د افغاني مصنوعاتو د ودې او پراختيا دغه يو ورځنی کانفرانس چې د ننګرهار د سوداګرۍ خونې کې د شنبې په ورځ تر سره شو، په يو شمير دولتي چارواکو سربيره په کې د ننګرهار ګڼ شمير صنعتکارو ګډون کړی و.


په دې کنفرانس کې د صنعتکارو له خوا يوه طرحه وړاندې شوه چې د صنتګارو په وړاندې پرتې ستونزې او حل لارې په کې ښودل شوې وې.


د ننګرهار د صنعتکارو ټولنې مرستيال اینجينر محمد قاسم یوسفي وايي چې دا طرحه به د ولسمشر مقام ته رسوي او د عملي کولو غوښتنه به ترېنه کوي.


« د افغانستان د صنايعو د انکشاف لپاره دغه طرحه د ننګرهار صنعتکارانو جوړه کړې ده. او د دې طرحې لپاره د ټول افغانستان صنعتکاران راغوښتل شوي وو. د دې کانفرانس هدف دا دی چې کومې ستونزې او کوم خنډونه چې د صنعت په وړاندې موجود دي، او ځنګه وکولای شوو چې دا خنډونه بايد ليرې شي. دا هر څه په دې طرحه کې لیکل شوي غواړو چې د ریاست جمهوري مقام ته يې وړاندې کړو او په دې بايد عمل وشي.»

يو تن صنتکار دلاور فیضان وايي چې د دوی د کار په وړاندې د جوازونو نوي کول لوی خنډ واقع شوی، په کار ده چې د جوازونو د نوي کولو لپاره حکومت درې کلونه وخت ورکړي.


« موږه هر کله خپل ليسنس نوی کوو، په افغانستان کې ډيرې سيمې سړې دي، دلته نو څلور میاشتې ژمی وخوري، څلور مياشتې لیسنس نوی کول وخوري، دوه میاشتې د کار پاتې شي. اول پيشنهاد دا دی زما ولسمشر ډاکټر صیب اشرف غني ته چې دا باید حداقل درې کلونو کې نوی شي.»

د صنتکارو د ستونزو په وړاندې د سوداګرۍ او صنايعو وزرات د اسناد او ارتباطو ريس او ویاند مسافر قوقندي، وايي: دوی ته ولسمشر هدایت کړی چې د صنتعکارو ستونزې واوري او حل لارې ورته ولټوي.


« اوس مهمه دا ده چې موږ ته ولسمشر ډاکټر صیب اشرف غني دستور راکړی چې د هر بخش ( برخې) ستونزو ته غوږ شئ او د هغوی د ستونزو لپاره د سوادګرۍ او صنایعو وزرات او نور نهادونه چې د صنعت په برخه کې کار کوي، هغوی ټول باید يو ځای شي او د حل لاره ورته پيدا کړي. تر څو پورې چې زموږ زموږ صنعت وده ونه وکړي، زموږ اقتصاد به وده ونه وکړي.»

د ننګرهار صنتعکار وايي، کومې ادارې چې صنعتکارو ته خدمات وړاندي کوي د هغوی تر منځ نه همغږي، د موازي اداراتو شتون، د ځمکې د توزیع او د بريښنا ستونزې، د بهرنيو ماهرينو په راوستو کې ستونزې، د مالیاتو د قانون په برخه کې ستونزې، په ګمرکاتو کې د تعرفې ستونزې او د امنيت نیشتوالي د ننګرهار د صنعتکارو په وړاندې لويې ننګونې دي، چې په دې طرحه کې ځای شوي او حل لارې يې په ګوته شوي دي.
 


افغانستان له ترکیې وسله وغوښته

د افغانستان او ترکیې ولسمشران په کابل کې

افغان ولسمشر اشرف غني احمدزی  وايي،حکومت یې له ترکیې څخه غوښتي چې افغان ځواکونه ته وسلې ورکړي . اشرف غني احمدزي پرون وویل چې د ترکیې له ولسمشر رجب طیب اردوګان سره یې د ترهګرۍ  پر ضد  د مبارزې په برخه کې پر اقداماتو هم خبرې کړې دي .

له بلې خوا د ترکیې ولسمشر رجب طیب اردوګان په کابل له ولسمشر اشرف غني سره په ګډه خبري غونډه کې وویل ، ترکيه چمتو ده چې له افغانستان څخه د نړیوالو ځواکونو له وتلو وروسته هم له دې هیواد سره په بیلابیلو برخو کې خپلو مرستو ته دوام ورکړي .

طیب اردوګان  پرون په یو ورځني سفر کابل ته تللی و او هلته یې له افغان ولسمشر اشرف غني  سره د سټراټیژیکو همکاریو تړون لاس لیک کړ . ددې سند له مخې کابل او انقرې په خپلو کې د امنیت ، سوداګرۍ، بیارغونې او پانګونې په برخو کې د همکاریو ژمنه کړې .

افغان ولسمشر اشرف غني،  رجب طیب اردوګان ته د غازي امان الله خان مډال ورکړ او ترکیه یې په اسلامي نړۍ کې د سولې او ثبات یوه بیلګه  وبلله . 


د ترکیې ولسمشر رجب طیب اردغان کابل ته رسېدلی دی

د افغانستان د بهرنیو چارو وزارت وایي، چې د ترکیې ولسمشر رجب طیب اردغان نن (شنبه) کابل ته رسېدلی دی.

د دې وزارت د ویاند مرستیال سراج الحق سراج نن مشال راډیو ته وویل چې رجب طیب اردوغان به له خپل افغان سیال اشرف غني احمدزي سره هم وګوري.

تردې مخکي د ترکیې غږ راډیو ټي آر ټي TRT په ترکیې کې د افغانستان د سفیر امان الله جیحون له قوله راپور ورکړی و چې اردوان به نن له خپل افغان سیال اشرف غني احمدزي سره په کتنه کې د ۲۰۱۴ کال په پای کې د نړیوالو جنګي ځواکونو له وتلو وروسته له افغانستان سره د ترکیې د پوځي مرستو د دوام په اړه خبرې وکړي.

تمه ده چې افغانستان ته د ترکیې د ولسمشر رجب طیب اردوغان د سفرپه ترڅ کې به د کابل او انقرې ترمنځ د ستراتیژیکو امنیتي همکاریو تړون لاسلیک شي.

د ترکیې غږ راډیو د رسمي ویبپاڼې د خبر له مخې ټاکل شوې چې ښاغلی اردوغان به د ولسمشر له لومړي مرستیال، اجراییه مشر او نورو چارواکو سره هم وګوري او په بېلابېلو برخو کې د کابل او انقرې د اړیکو پر پراختیا به خبرې ورسره وکړي.

د انقرې چارواکو مخکې ویلي و، چې د ۲۰۱۴ کال په پای کې به یوشمېر ترکي پوځيان په افغانستان کې پاتې شي او د افغان ځواکونو د روزنې په ماموریت کې به برخه واخلي. ترکیه په افغانستان کې څه کم څلور سوه سرتېري لري.

اردوغان د ترکیې لومړنی ولسمشر دی چې په تېرو شپږپنځوس کلونو کې افغانستان ته سفر کوي.

ترکیه د افغانستان په بهرنۍ پالیسۍ کې تل مهم هېواد پاتې شوی دی. د دې هېواد ونډه د افغانستان د سولې په هڅو کې هم خورا مهمه ګڼل کېږي.

د ولسي جرګې غړی نادرخان کټوازی په دې نظر دی چې کابل ته د اردوغان سفر له نړۍ سره د کابل د نوې ډيپلوماسۍ پيلامه ده او په افغانستان کې د سولې د هڅو لپاره هم اهمیت لري:

"د ترکیې د ولسمشر راتګ زه په افغانستان کې د سولې په راوستو کې ترټولو مهم ګڼم. ترکیه د افغانستان د سولې په راتګ کې ډېره مهمه ثابتېدای شي ځکه د ترکیې اړیکي له پاکستان سره هم ډېرې ښې دي او په څنګ کې یې له عربي هېوادونو سره د افغانستان نوی حکومت غواړي ښه اړیکي وساتي. سعودي عرب او خلیج هېوادونه تاثیر پرې لري. همدا ډول دوه ورځې مخکې چې د هند صدراعظم له ولسمشراو اجراییه رییس سره ټلفوني خبرې وکړې او هند خپل ملاتړ اعلان کړ، له دې ټولو داسې ښکاري چې افغانستان د تاریخ یوه نوي مثبت پړاو ته داخلېږي انشاالله.″

افغانستان او ترکیې د خپلواکۍ لپاره مبارزه د شلمې پېړۍ په لومړیو کې تقریبا په یو وخت کې پیل کړه.

افغانانو د غازي امان الله خان په مشرۍ په ۱۹۱۹ کال کې او ترکانو نژدې څلور کاله وروسته خپله خپلواکي واخیسته.

وروسته له دې چې مصطفی کمال اتاترک د ترکیې خپلواکي اعلان کړه افغانستان د نړۍ لومړنی هېواد و، چې د انقرې حکومت یې په رسمیت وپېژند، په انقره کې یې سفارت پرانیست او خپل سفیر یې ورواستاو. غازي امان الله خان او اتاترک شخصي دوستي هم پاللـه.

 


سرتاج عزیز: هیله لرم چې د پاکستان او افغانستان اړیکې به ښې شي

په بهرنیو چارو کې د پاکستاني وزیراعظم سلاکار سرتاج عزیز

ریاض موساخېل

اسلام باد: ټاکل شوی چې د پاکستاني وزيرعظم د بهرنيو چارو سلار کار سرتاج عزيز د یکشنبې په ورځ افغانستان ته په رسمي سفر ولاړ شي.

د پاکستان د بهرنيو چارو وزارت پر خپله ويب پاڼه خبر ورکړی دی چې د سرتاج عزيز د سفر موخه د افغانستان نوي ولسمشر اشرف غني احمدزي ته د پاکستاني وزيراعظم  نواز شریف لخوا د دې لپاره رسمي بلنه ورکول دي چې پاکستان ته په سفر ورشي.

سرتاج عزيز به د افغانستان د قامي سلامتيا له مشير سره په دواړخيزه اړيکو او سيمه ايزو مسلو هم خبرې وکړي.

نوموړي له مشال راډیو سره په خبرو کې وویل ، دی هیله من دی چې د افغانستان او پاکستان ترمنځ به په اړیکو کې ښه والی رامنځ ته شي.

ياده دې وي چې د نوي افغان اولسمشر او اجرايوي ريس د لوړې پورته کولو په مراسمو کې د پاکستان اولسمشر ممنون حسېن هم ګډون کړی وو.

پاکستاني وزيرعظم نواز شريف هم له يادو دواړو مشرانو سره په ټليفوني خبرو کې ويلي وو چې ملک يې له افغانستان سره ګټورې او ښې اوږدمهاله اړيکې غواړي.

په دې اړه نور تفصیل د ریاض موساخېل په رپوټ کې واورئ
په دې اړه نور تفصیل د ریاض موساخېل په رپوټ کې واورئi
|| 0:00:00
...
 
🔇
X

 

مهم موضوعات